Μικρό αίνιγμα – και τροφή για σκέψη: Η λύση

Στην προηγούμενη ανάρτηση δημοσιεύτηκε ένα απόσπασμα κειμένου για την οργάνωση της άμυνας. Το κείμενο αναρτήθηκε με μικρές αλλοιώσεις, ώστε να αποκρύπτεται η προέλευσή του.

dixΑναρτάται σήμερα το κανονικό κείμενο. Πρόκειται για απόσπασμα από άρθρο του Ι. Μεταξά, στο πλαίσιο της αντιπαράθεσης δια του τύπου που είχε με τον Ε. Βενιζέλο σχετικά με τα αίτια του Εθνικού Διχασμού, και δημοσιεύθηκαν μεταξύ 13/10/34 και  23/1/35 στο Ελεύθερο Βήμα και την Καθημερινή.

Το συγκεκριμένο απόσπασμα προέρχεται από από άρθρο του Ι. Μεταξά της 1/11/34 με τίτλο «Πως ακριβώς έχει το ζήτημα των Δαρδανελλίων», που ανήκει στην ενότητα «Αι Εγγυήσεις προς την Ελλάδα και η Εκστρατεία των Δαρδανελλίων».

Ασχέτως της πολιτικής εκτίμησης που έχει κανείς για το πρόσωπο του Μεταξά, είναι δύσκολο να αμφισβητήσει κανείς τη στρατιωτική του ικανότητα, και, πολύ περισσότερο, να αμφισβητήσει την αναφορά του σε γενικές αρχές της Τέχνης του Πολέμου.

Η σχέση του κειμένου με τη σημερινή πραγματικότητα διεφάνη εν πολλοίς από τα σχόλια που ακολούθησαν την ανάρτηση.

Και πάλι, με θερμές ευχαριστίες στον φίλο Αρματιστή για την επισήμανση του κειμένου.

Κείμενο Μεταξά

49 Responses to Μικρό αίνιγμα – και τροφή για σκέψη: Η λύση

  1. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Ο Μεταξάς ήταν πιθανότατα ο καλύτερος επιτελικός νους όσον αφορά την Ελλάδα… Όπως έγινε νομίζω σαφές και από τα σχόλια στην προηγούμενη ανάρτηση, έχει μεν δίκαιο από «στρατιωτικής» πλευράς, πλην όμως δεν λαμβάνει υπόψιν του με τη γενική αυτή τοποθέτηση και αρχή τις ισχύουσες κάθε φορά πολιτικές πραγματικότητες. Ο Μεταξάς τα έγραψε αυτά την εποχή που οι πόλεμοι κρατούσαν συνήθως χρόνια, την εποχή που ο ασύρματος, το άρμα μάχης και το αεροσκάφος μόλις που άρχιζαν να κάνουν αισθητή την παρουσία και την επίδραση τους στο πεδίο της μάχης. Τότε ήταν απόλυτα αποδεκτό ότι θα υποχωρήσουμε όσο πρέπει ώστε να μαζέψουμε δυνάμεις και να επιτεθούμε όταν πρέπει και μπορούμε, με την άνεση χρόνου που μας εξασφάλιζαν οι ρυθμοί του πολέμου την εποχή εκείνη. Το διπλωματικό σκηνικό κινούνταν και εκείνο σε άλλους ρυθμούς, ενώ οι όποιες πιέσεις ήταν δυσκολότερες λόγω έλλειψης παγκοσμιοποίησης και διασύνδεσης οικονομικής αντίστοιχης με τη σημερινή.

    Σήμερα, οι πόλεμοι πλήρους έντασης διαρκούν συνήθως μέρες, το πολύ εβδομάδες, όταν και εφόσον λάβουν χώρα, κάτι πολύ ασυνήθιστο. Λαμβάνουν χώρα σε ένα περιβάλλον έντονων πιέσεων πολιτικών και μη πανταχόθεν, με απώτερο σκοπό τον περιορισμό της έντασης και την εξασφάλιση των συμφερόντων διαφόρων τρίτων «καλοθελητών». Ο πόλεμος το 1935 δεν έχει όσα κοινά πιστεύουμε με τον πόλεμο το 2014… Σαφώς και απόψεις ότι »δεν θα γίνει πόλεμος» ή ότι θα κρατήσει 4-5 μέρες μάξιμουμ προκαλούν θυμηδία. Παρόμοια συναισθήματα μου προκαλεί όμως προσωπικά η μη αντίληψη και συνυπολογισμός της σημερινής πραγματικότητας.

    Εάν σήμερα χάσεις εθνικό έδαφος, έστω μια στενή λωρίδα ή μια μικρονήσο, από έναν αντίπαλο πολλαπλάσιας ισχύος, όντας οικονομικά ήδη κατεστραμμένος και πλήρως ελεγχόμενος, δεν πρόκειται να κρατήσει ο πόλεμος άλλες 3-4 εβδομάδες για να τα πάρεις πίσω με ελιγμό. Ακόμη και το ’40 μόνο λόγω δύσβατου εδάφους, ικανότητας του τοπικού διοικητή και σχετικά αργών ακόμη ρυθμών πολέμου γλιτώσαμε την γρήγορη ήττα στην Πίνδο. Σήμερα, που οι ρυθμοί είναι απείρως γρηγορότεροι, σε έδαφος αρματικό στον Έβρο ή αποκομμένο (νησιά), δεν θα έχουμε την άνεση του χρόνου για να πούμε ότι παραχωρώ έδαφος και θα το πάρω πίσω σε 15 μέρες με τον όγκο των δυνάμεων μου… Έχουμε δε απέναντι μας έναν αντίπαλο που υπερτερεί αριθμητικά και έχει αποδείξει ότι μπορεί να κεφαλαιοποιεί τα όποια στρατιωτικά κέρδη διπλωματικά και μη ταχύτατα… Πιστεύω ότι απέναντι σε ένα τέτοιο εχθρό δυστυχώς μόνο η προωθημένη άμυνα συνιστά αποτροπή. Στα ίδια συμπεράσματα είχε καταλήξει και το ΝΑΤΟ όταν αντιμετώπιζε στρατιωτικά το ίδιο πρόβλημα σε μεγαλύτερη κλίμακα. Προωθημένη ήταν και εκεί η άμυνα για τους ίδιους λόγους. Πολιτικούς και τότε. Ακόμη και αν στα νησιά δε μπορούμε και δεν πρέπει να το κάνουμε αυτό πλήρως, στον Έβρο δε βλέπω την εναλλακτική, εφόσον οι οροφές δυνάμεων παραμείνουν ως έχουν. Είναι πολύ διαφορετικό να έχεις 100 χιλιάδες οροφή από το να έχεις 150 ή 200. Τότε έχεις και εσύ δόντια και νύχια και μπορείς να δεις εναλλακτικές. Αλλιώς μπροστά και ότι έχουμε μαζεμένο στο κεφάλι κατευθείαν… Αλλιώς μπορεί να μην υπάρχει αύριο για να σκεφτόμαστε το τι θα κάνουμε τότε από σήμερα.

    Εάν θέλουμε να κάνουμε τη διαφορά, ας ασχοληθούμε με τα πραγματικά ουσιαστικά αντί να πάμε να κάνουμε «υψηλή στρατηγική». Λύσαμε τα θέματα επιμελητείας-ανεφοδιασμού? Τα θέματα προσωπικού εξοπλισμού? Τα θέματα επάνδρωσης? Τα θέματα εσωτερικής οργάνωσης? Την οργάνωση εδάφους? Δεν έχουμε τίποτα από αυτά που επείγουν είτε πάμε σε προωθημένη άμυνα όπως τώρα, είτε όχι, αλλά ξεκινάμε πάλι ανάποδα, αντί να ξεκινήσουμε από τη βάση, τα απλά πράγματα και απαραίτητα πρώτα και να προχωρήσουμε μετά προς τα πάνω. Προσωπική άποψη…

  2. Ο/Η elsiodur λέει:

    Θα συμφωνήσω πλήρως με τον Alfadog777 παραπάνω.

    Το ΝΑΤΟ έκανε ακριβώς τις ίδιες επιλογές και υιοθέτησε την ίδια προωθημένη διάταξη. Και τότε πολλοί δεν συμφωνούσαν όμως οι επιλογές που έγιναν αφορούσαν πολιτικοστρατιωτικά διλήμματα που επί της ουσίας είναι ακριβώς τα ίδια με τα δικά μας.Και να σκεφτεί κανείς ότι η αναλογία των συμμαχικών δυνάμεων με αυτές του Συμφώνου στο θέατρο της Δ. Ευρώπης ήταν περίπου στο 1:1,3 και όχι 1:3 που αντιμετωπίζουμε εμείς σήμερα.

    Με δεδομένο ότι η 1η Τουρκική στρατιά φανερώνει μια τεράστια απέχθεια προς τις μεγάλες διακλαδικές ασκήσεις, χωρίς να έχει ποτέ προβάρει τα επιθετικά της σχέδια σε ασκήσεις μεγάλης κλίμακας αντίστοιχες της Παρμενίων, είναι συζητήσιμο το κατά πόσο το επιτελείο και οι μονάδες της είναι σε θέση να φέρουν σε πέρας μια τόσο σύνθετη χορογραφία! Καλές οι ασκήσεις επί χάρτου αλλά αν δεν έχεις κάνει τουλάχιστον μια γενική πρόβα να δεις και να μετρήσεις είναι σίγουρο ότι θα παρουσιάσεις το λιγότερο πολλές αστοχίες. Αυτές τις αστοχίες όπου κι αν παρουσιαστούν θα πρέπει να είναι σε θέση η Ελληνική πλευρά να τις εκμεταλλευτεί άμεσα!! Κι αυτό επιτυγχάνεται μόνο αν υπάρχουν ανεπτυγμένες δυνάμεις που θα μπορέσουν να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες και να αντεπιτεθούν άμεσα.

    Σε τακτικό επίπεδο θα πρέπει να τονιστεί και να καταστεί σαφές προς όλους ότι τίποτα δεν απαγορεύει τις Τουρκικές δυνάμεις αφού διεισδύσουν και καταλάβουν το βόρειο τμήμα του Έβρου να βγουν στα νώτα της Ελληνικής αμυντικής διάταξης βορειοδυτικά της Αλεξανδρούπολης από τα ορεινά της Ροδόπης. Δεν θα με εξέπληττε αν στον Τουρκικό επιτελικό σχεδιασμό και πίσω από την εμμονή κατάληψης του Β. Έβρου να κρύπτεται μια προσπάθεια υπερκέρασης μέσω Βουλγαρίας σε δεύτερη φάση ακολουθώντας το δρομολόγιο Slaveevo-Ivaylovgrad-Odrintsi-Dalno Lukovo (μήκους μόνο 35 χλμ) με έναν δεύτερο παράλληλο άξονα προέλασης Μεταξάδες-Μικρό Δέρειο.

    Κατά την άποψή μου το αδημοσίευτο μέρος του σχεδίου Balyoz δεν σταματούσε με την κατάληψη του Β. Έβρου (48 ώρες), αλλά επεκτείνονταν στην υπερκέραση που θα εκτελούσαν μέσω Βουλγαρίας και την είσοδο των Τουρκικών ΤΘ ακριβώς στα πομακοχώρια της ορεινής Ροδόπης, στην πλάτη της κύριας αμυντικής διάταξης στην περίπτωση που η προέλασή τους στον κεντρικό τομέα (Ποτιστικό Ρέμα κτλ) αναχαιτίζονταν και φράζονταν επιτυχώς από τις εκεί Ελληνικές μονάδες.

    Είναι γνωστό πως στην ουσία οι Τουρκικές δυνάμεις στην περίπτωση που εκτελούσαν έναν τέτοιο ελιγμό υπερκέρασης θα «προσγειώνονταν» πάνω σε φίλιο έδαφος και προετοιμασμένους θύλακες εν είδη εγκατεστημένων προγεφυρωμάτων πράγμα το οποίο θα δυσχέρανε την αντίδρασή μας πάρα πολύ. Επί της ουσίας μια τέτοια εξέλιξη θα μας παρέλυε αφαιρώντας μας την όποια θέληση για συνέχιση του αγώνα και θα αποτελούσε τη χειρότερη δυνατή εξέλιξη!

    Άρα εδώ τίθεται και το δίλημμα για την Ελληνική πλευρά ότι τυχόν απώλεια του Β. Έβρου, ακόμα και του εδάφους Βόρεια του Άρδα ποταμού που για πολλούς ελαφρά την καρδιά υποστηρίζουν ότι δεν έχει καμιά ιδιαίτερη τακτική σημασία, η απώλειά του παραπάνω εδάφους και μόνο μας καθιστά στην ουσία ευάλωτους σε υπερκέραση όλης της αμυντικής διάταξης του Δ’ ΣΣ μέσω Βουλγαρίας. Κι ας μην εθελοτυφλούμε ότι η Βουλγαρία θα κηρύξει τον πόλεμο για μια τέτοια Τουρκική εισχώρηση, το πολύ πολύ να διαμαρτυρηθεί στον ..ΟΗΕ.

    Με μια αντίθετη ανάγνωση οι Ελληνικές μονάδες που τυχόν τολμήσουν υπερκέραση διερχόμενες μέσω Βουλγαρίας στην περίπτωση που έχει χαθεί το συγκεκριμένο έδαφος θα ελίσσονται με τα πλευρά τους εκτεθειμένα στις Τουρκικές δυνάμεις που θα έχουν καταλάβει τον Β. Έβρο. Τον ίδιο ακριβώς κίνδυνο υφίστανται και οι Τούρκοι σε περίπτωση που προσπαθήσουν να υπερκεράσουν τις θέσεις μας μέσω Βουλγαρίας χωρίς πρώτα την εξασφάλιση του Β. Έβρου. Σε όσα ανέφερα παραπάνω φανερώνονται και οι λόγοι για τους οποίους το Ελληνικό επιτελείο αποφάσισε την πριμοδότηση των 2 Μ/Κ μεραρχιών με τις 2 ΤΘ ΤΑΞ ώστε να τις ενισχύσει κάτω από το «άγχος» της υπεράσπισης κυρίως του Β. τομέα, και του κεντρικού δευτερευόντως. Κάτω από το ίδιο «άγχος» υπήρξαν και οι σκέψεις για μετακίνηση του Β’ ΣΣ στον βόρειο τομέα αν θυμάστε πριν από κάποιο καιρό.

    Ψηλαφίζοντας λοιπόν τον πιθανότερο τρόπο ενέργειας των τουρκικών δυνάμεων αρχικά θα επικεντρώσουν την κύρια προσπάθειά τους στην απομόνωση και κατάληψη του Β. τομέα. Θα επικεντρωθούν εκεί γιατί ο Β. Έβρος τους ξεκλειδώνει πολλές εναλλακτικές και αυτό θα μας θέσει εκτός ισορροπίας. Από την άλλη χωρίς την εξασφάλιση του συγκεκριμένου εδάφους μια τουρκική επιθετική προσπάθεια στο νότο θα ήταν συνεχώς ευάλωτη στο δεξί της πλευρό. Άρα κλειδί της όλης αμυντικής προσπάθειας αποδεικνύεται η διατήρηση και ο έλεγχος του Β. τομέα. Σε οποιαδήποτε άλλη περίπτωση θα βρεθούμε με τα σύνορα στο Νέστο ποταμό…

  3. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Πριν λίγα χρόνια είχα παρακολουθήσει μια παρουσίαση όπου υποστηριζόταν ότι οι κύριοι άξονες προέλασης θα ήταν ένας μικρότερος στο μέσο του Έβρου και η ΚΠ προς τα νότια, επειδή «το έδαφος είναι αρματικό εκεί», «η γεωγραφία αυτό προστάζει», κλπ… Φαντασία 0, πρωτοτυπία 0, αντίληψη περί αιφνιδιασμού 0 επίσης…

    Εγώ πιστεύω ότι σε επίπεδο επιτελών απέναντι, λυπάμαι αλλά είναι μπροστά σε μέσο όρο… Πάντα ήταν, όχι μόνο τώρα… Από το ’22 ακόμη, εφάρμοζαν τακτικές και ελιγμούς που εμείς παρόλες τις επιθετικές δάφνες των βαλκανικών δεν μπορούσαμε ούτε να αντιληφθούμε, όχι να εφαρμόσουμε. Πιστεύω ότι πολύ ανώτερο από το γερμανικό «ευέλικτο» ή του ΝΑΤΟ είναι το σοβιετικό δόγμα, αφού είναι εκείνο που παρήχθη από τη μεγαλύτερη εμπειρία στον Β’ ΠΠ. Οι τούρκοι σε αγαστή συνεργασία τότε με τη Σοβιετική Ένωση, το αντέγραψαν ή μάλλον «πρωτοπόρησαν» σε αυτό από τότε… Πάντα εφαρμόζουν παραπλάνηση, πάντα έχουν πληθώρα δυνάμεων για ένα σκοπό, πάντα επικεντρώνονται εκεί αδιαφορώντας για όλα τα άλλα, ακόμη και ουσιαστικά να είναι, πάντα εφαρμόζουν ελιγμό και τον εκμεταλλεύονται ταχύτατα, με σχέδια σε μεγάλη κλίμακα και κεντρική διοίκηση. Τους ταιριάζει από πολλές πλευρές το δόγμα αυτό και παίζει τα ισχυρά σημεία τους.

    Εμείς ας δούμε τα αντίμετρα και τις τακτικές αυτών που επί 50 χρόνια αντιμετώπιζαν εχθρό με ίδιο δόγμα και τακτικές, του ΝΑΤΟ δηλαδή. Δεν μπορούμε και δεν πρέπει να κάνουμε τα ίδια ακριβώς, αλλά θα έχουμε ένα μπούσουλα. Ας δούμε όμως και το σοβιετικό δόγμα που είναι η βάση σκέψης του αντίπαλου επιτελείου, να ξέρουμε τι αντιμετωπίζουμε και να πάρουμε ιδέες. Βασικότατο στοιχείο του είναι η πρωτοποριακή σκέψη και φοβάμαι θα εκπλαγούμε οδυνηρά αν δεν προβλέψουμε ασυνήθιστα σενάρια, όπως αυτά που περιγράφει ο elsiodur παραπάνω.

    Σε κάθε περίπτωση, δεν χρειάζεται να είναι μεγάλα τα κέρδη τους για να τα κεφαλαιοποιήσουν στρατηγικά και πολιτικά. Μια λωρίδα γης ή ένας θύλακας αρκεί. Ας μην ξεχνάμε ότι ο μέσος Έλληνας, βάλλομενος πανταχόθεν σήμερα, δεν έχει ούτε το ηθικό των παππούδων μας, ούτε τις ίδιες αντιλήψεις περί πολέμου, τιμής, πατρίδας και έθνους, είναι ΑΠΕΙΡΩΣ μαλθακότερος και αυτό ισχύει καθολικά, όχι μόνο στις πόλεις. Το είδαμε και στην Κύπρο επί 40 χρόνια πως ο πληθυσμός το χώνεψε και τώρα μάλιστα ετοιμάζονται και για μέρος Β’, πολιτικό αυτή τη φορά… Οι παράγοντες αυτοί αν και μακράν του πεδίου της μάχης επηρρεάζουν ΠΑΡΑ ΠΟΛΥ το αποτέλεσμα της όποιας σύρραξης. Δείτε τι επίπτωση είχε το ηθικό στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ για παράδειγμα… Εκεί έγινε το αντίθετο, ο Δαβίδ νίκησε το Γολιάθ λόγω ηθικού…

    Για όλους αυτούς τους λόγους, η άμυνα σήμερα είναι προωθημένη όχι από επιλογή αλλά από ανάγκη. Αν δε τους ματώσεις κατευθείαν, δε γίνει μακελειό από την πρώτη στιγμή, δεν τους ανακόψεις ταχύτατα, δε θα εξελιχθεί υπερ σου η σύρραξη με τα σημερινά δεδομένα, ειδικά αφού έχουν και αριθμητική υπεροχή σημαντικότατη. Επίσης, κάτι πολύ σημαντικό είναι ότι οι τρίτοι «καλοθελητές» επεμβαίνουν όταν η TV δείξει μακελειό. Εάν δείξει από το πρώτο 6ωρο, επί του ΠΟΤ, τότε η όποια επέμβαση πιθανότατα σε εξυπηρετεί, εάν το δείξει 72 ώρες μετά με το ΠΟΤ 20 χλμ πίσω, λυπάμαι αλλά το παιχνίδι μάλλον θα χαθεί… Εδώ θα παίξουν πολύ σημαντικό ρόλο και οι «δημόσιες σχέσεις». Αν ακούγεται περισσότερο η πλευρά σου, τότε οι πιθανότητες σου βελτιώνονται θεαματικά…

  4. Ο/Η T.T. λέει:

    Υπάρχει μία λογική με την οποία δε βγάζω άκρη. Η λογική αυτή λέει ότι αν σου πάρουν μία λωρίδα τότε σηκώνουν όλοι τα χέρια ψηλά και έρχονται οι διεθνείς διαπραγματευτές και αποφασίζουν τι θα απογίνει. Υποτίθεται ότι έτσι γίνεται στο «σύγχρονο κόσμο». Οπότε μεγάλη προσοχή δεν πρέπει να χαθεί η λωρίδα! Αλλά υπάρχει και η ιστορική πραγματικότητα που λέει ότι ο επιτιθέμενος όπου και να επιτεθεί, επειδή είναι επιτιθέμενος θα πάρει μία λωρίδα, ένα θύλακα, ένα κάτι.
    Αφού τελικά μερικά μέτρα γης αρκούν για να κεφαλαιοποιηθούν σε πολιτικά κέρδη, γιατί ο επιτιθέμενος δε σηκώνει πρώτος το χέρι, αφού θα ‘χει πάρει μια λωρίδα όσο να ‘ναι, να καλέσει τους διεθνείς διαπραγματευτές και να πει: εγώ πήρα τη λωρίδα και ζητάω ειρήνη, ελάτε να μου πείτε τι κερδίζω.
    Όπως το βλέπω εγώ, με αυτή τη λογική, η υπόθεση είναι χαμένη, για εμάς, αφού ο επιτιθέμενος, μοιραία λόγω της αρχικής του κρούσης, θα πάρει τη λωρίδα του, θα πλακώσουν οι διεθνείς διαπραγματευτές και θα μοιράσουν τη λωρίδα.
    Νομίζω ότι αυτή η θεωρία δε στέκεται καλά. Θα μπορούσε ίσως να βελτιωθεί αν καθορίζονταν το μέγεθος της λωρίδας, το χρώμα, το σχήμα και αν τη βλέπει ο πρωινός ήλιος. Επίσης θα βοηθούσε αν διευκρινίζονταν που και πότε στο «σύγχρονο κόσμο» συνέβησαν αυτά.

  5. Ο/Η Αρματιστής λέει:

    Αγαπητοί φίλοι

    Θα ήθελα να δώσω κάποιες απαντήσεις σε ζητήματα που τέθηκαν από κάποιους φίλους στη προηγουμένη ανάρτηση επί του θέματος.

    Όπως έχω γράψει πολλές φορές, ο αγώνας των χερσαίων δυνάμεων στη Θράκη και στα νησιά θα δοθεί επί του Έβρου, προ και επί των ακτών των νησιών, ως επίσης στα μετόπισθεν των αμυντικών τοποθεσιών και στο εσωτερικό για την εξάλειψη αεροπρογεφυρωμάτων και άλλων απειλών «εν τη γενέσει τους». Αυτό δεν έχει αποφασιστεί επειδή το επιβάλλουν οι αρχές του πολέμου, οι κανόνες της άμυνας, το έδαφος ή η μορφή της εχθρικής απειλής. Αποτελεί στρατηγική απόφαση των μέχρι σήμερα κυβερνήσεων της χώρας και είναι απόλυτα σωστή. Και η απόφαση αυτή είναι πέρα από κάθε συζήτηση. Οι λόγοι είναι γνωστοί και δεν χρειάζεται να αναφερθούν και πάλι.

    Βεβαίως η άμυνα στον Έβρο μπορεί να διεξαχθεί υπό ευνοϊκότερες συνθήκες στην αμυντική τοποθεσία Κέρβερος – Ορφέας – Κεφάλι, η οποία είναι σημαντικά ισχυρή, αντιαρματική στο μεγαλύτερο μέρος της και πολύ οικονομική. Αλλά αυτό σε καμιά περίπτωση δεν αποτελεί επιλογή. Θα ήταν μέγα λάθος.

    Από την άλλη πλευρά, η τοποθεσία του ποταμού Έβρου είναι ιδιαίτερα ισχυρή. Έχει προ αυτής το ποταμό Έβρο που αποτελεί σημαντικότατο κώλυμα και είναι σε ένα μεγάλο μέρος της ιδιαίτερα αντιαρματική λόγω των πολλών αρδευτικών και αποστραγγιστικών τάφρων που υπάρχουν σε πάρα πολλές πεδινές περιοχές δυτικά του ποταμού [το ίδιο βεβαίως ισχύει και για τη Τουρκική όχθη του Έβρου].

    Η κινητή άμυνα δεν αποτελεί επιλογή για τη περιοχή του Έβρου, όπως και για κανένα άλλο σημείο της Ελληνικής επικράτειας. Η κινητή άμυνα δεν διεξάγεται για τη καταστροφή μιας Ταξιαρχίας, αλλά για τη καταστροφή του όγκου των εχθρικών δυνάμεων. Η κινητή άμυνα στην οποία αναφέρονται πολλοί φίλοι, περιλαμβάνει επιβραδυντικές και επιθετικές ενέργειες. Αποσκοπεί στην εφέλκυση του εχθρού σε κατάλληλους χώρους στους οποίους περιορίζεται η ελευθερία ενεργείας του και στη καταστροφή του με την εκτόξευση αντεπιθέσεων με ισχυρές τεθωρακισμένες δυνάμεις που τηρούνται σε εφεδρεία. Όπως γίνεται αντιληπτό, στη κινητή άμυνα παραχωρείται – «οικιοθελώς» – έδαφος στον εχθρό. Αυτό μπορεί να το κάνει ο οποιοσδήποτε μεγάλος – ή όποιος άλλος έχει τη θέληση και τα «κότσια» – όταν πολεμάει στο έδαφος μιας άλλης χώρας. Δεν μπορούμε όμως να το κάνουμε εμείς. Ούτε το Ισραήλ το έκανε που είχε τις πλάτες της υπερδύναμης. Στο Σινά το 1973, από τη στιγμή που δεν μπόρεσε να εξαλείψει τα Αιγυπτιακά προγεφυρώματα στην ανατολική όχθη της διώρυγας, αποσύρθηκε στις διαβάσεις 20 χλμ ανατολικά της διώρυγας και ανέμενε τους Αιγυπτίους να εξέλθουν από την ομπρέλα της Α/Α άμυνας των ΣΑΜ. Πίσω του όμως και μέχρι τα σύνορα του Ισραήλ, είχε 170 χλμ ερήμου που δεν ήταν δική του. Με άλλα λόγια διέθετε το απαιτούμενο έδαφος – που δεν ήταν δικό του όμως – για να κάνει «παιχνίδι». Στα υψώματα του Γκολάν όμως – που βεβαίως δεν ήταν δικά του – «έπαιξε τα ρέστα του». Δεν είχε βάθος και πίσω υπήρχαν τα πληθυσμιακά κέντρα της Γαλιλαίας.

    Η δημιουργία ενός προγεφυρώματος δυτικά του Έβρου και η εκτόξευση αντεπιθέσεως για την εξάλειψή του, δεν αποτελεί κινητή άμυνα. Ούτε ενεργητική άμυνα, μια μορφή άμυνας που ξεπηδά από το πουθενά στο καταργημένο ΕΕ 100-1. Η αντεπίθεση είναι μια ενέργεια που περιλαμβάνεται σε όλες τις μορφές άμυνας. Υπόψη ότι η περιοχή του Έβρου δεν προσφέρεται για τη διεξαγωγή κινητής άμυνας. Για όποιον γνωρίζει το έδαφος βεβαίως.

    Κατόπιν των παραπάνω ο Ε.Σ. είναι υποχρεωμένος να σχεδιάσει και να διεξαγάγει άμυνα περιοχής επί ευρέως μετώπου, το οποίο στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι τα σύνορα της χώρας. Χερσαία (ποταμός Έβρος), νησιωτικά και θαλάσσια.

    Το Εγχειρίδιο Εκστρατείας ΕΕ 100-1 «Επιχειρήσεις Χερσαίων Δυνάμεων» – το καταργημένο – γράφει ότι στην άμυνα περιοχής ο όγκος των δυνάμεων αναπτύσσεται στις εμπρός τοποθεσίες για την απόκρουση της εχθρικής επιθέσεως και το άλλο μέρος της αμυνόμενης δύναμης – το μικρότερο δηλαδή – [«ντρέπεται» να το πει ευθέως] τηρείται σε εφεδρεία. Αυτό κατά τη γνώμη μου είναι λάθος. Αποτελεί προϊόν της «ΠΕΖΙΚΟΚΕΝΤΡΙΚΗΣ – ΣΤΑΤΙΚΗΣ – ΤΟΠΟΜΑΧΙΚΗΣ ΑΝΤΙΛΗΨΗΣ» για τη διεξαγωγή της μάχης που συνεχίζει να κυριαρχεί στον Ελληνικό στρατό. Είναι σχεδόν ταυτόσημη με την αντίληψη που είχε η Στρατιά Μικράς Ασίας για τη διατήρηση του εκτεταμένου μετώπου που κατέλαβε μετά τις επιχειρήσεις προς το Σαγγάριο τον Αύγουστο του 1921, μέχρι και τη καταστροφή της τον Αύγουστο του 1922. Αλήθεια τι άλλαξε από τότε.

    Όταν το εγχειρίδιο επιχειρήσεων – που αποτελεί το μπούσουλα για τη διεξαγωγή της μάχης – γράφει ότι ο όγκος των δυνάμεων θα πρέπει να είναι ανεπτυγμένος στις εμπρός αμυντικές τοποθεσίες, αποδέχεται εκ προοιμίου τα εξής:

    1. Ο εχθρός θα επιτεθεί επί ευρέως μετώπου [θεωρεί δηλαδή ότι ο εχθρός είναι ……ς].
    2. Οι ημέτερες δυνάμεις στερούνται κινητικότητας.
    3. Είμαστε ανίκανοι να συγκεντρώσουμε ακριβείς πληροφορίες για τον εχθρό.
    4. Είναι πλέον ή βέβαιο ότι ο εχθρός μπορεί να μας αιφνιδιάσει.
    5. Είμαστε ανίκανοι να εκτιμήσουμε το πιθανότερο τρόπο ενεργείας του εχθρού.

    Και ως εκ τούτου όλοι επί των επάλξεων της βασιλεύουσας να μας βλέπει ο Τούρκος και να φοβάται. Το σύνολο των δυνάμεων αγκιστρωμένο εμπρός. Όμως η αγκίστρωση με το έδαφος επί δεκαετίες, εμπεριέχει μέσα της το σπέρμα μιας νέας καταστροφής. Η νίκη βρίσκεται μόνο στη κίνηση, τον ελιγμό, την ευελιξία και την ισχυρή κρούση. Είμαστε υποχρεωμένοι εκ των πραγμάτων να σχεδιάσουμε και να διεξάγουμε άμυνα περιοχής. Αυτό όμως δεν πρέπει και δεν μπορεί να σημαίνει ομοιόμορφη κατοχή του εδάφους και ο όγκος των δυνάμεων εμπρός. Η σοφία της άμυνας περιοχής βρίσκεται στο τρόπο που θα κλιμακώσεις τις δυνάμεις σου κατά το πλάτος και το βάθος του μετώπου ώστε αφ’ ενός να μην αιφνιδιαστείς, αφ’ ετέρου να είσαι ισχυρός εκεί που θα πρέπει και τέλος να μπορέσεις να επιτύχεις εσύ αποφασιστικό αποτέλεσμα επί του αντιπάλου σου. Η δε κλιμάκωση των δυνάμεων, ειδικά κατά βάθος, σε καμιά περίπτωση δεν σημαίνει παραχώρηση εδάφους.

    Τούτων δοθέντων, τα μεγάλα ερωτήματα που τίθενται, είναι:

    1) Ποιες είναι οι αναγκαίες δυνάμεις για την εξασφάλιση της ακεραιότητας της χώρας;
    2) Ποια θα πρέπει να είναι η σύνθεση των απαιτούμενων δυνάμεων ώστε να αποκτήσουν τη μέγιστη δυνατή κινητικότητα, ευελιξία και δυνατότητα ισχυρής κρούσης;
    3) Ποια θα πρέπει να είναι επάνδρωση των δυνάμεων ώστε να ανταποκριθούν στην αποστολή τους;
    4) Πως μπορεί η εφεδρεία των εμπρός περιοχών να αξιοποιηθεί και να αποδώσει τα μέγιστα;
    5) Πως θα εξασφαλιστεί η εδαφική ακεραιότητα μικρών στο μέγεθος, αλλά στρατηγικά πολύ ευαίσθητων εμπρός περιοχών ώστε να αποφευχθεί ο οποιοσδήποτε αιφνιδιασμός;
    6) Ποια πρέπει να είναι η κατανομή των δυνάμεων κατά το πλάτος και το βάθος του μετώπου;
    7) Πως μπορεί το στρατηγικό και εδαφικό μειονέκτημα να μετατραπεί σε πλεονέκτημα;
    8) Πότε η ΠΕΖΙΚΟΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ του Ελληνικού στρατού για τη διεξαγωγή της μάχης θα μπει στο περιθώριο της ιστορίας;

    Επί του 6ου ερωτήματος που αποτελεί και το θέμα της ανάρτησης, ο Μ. Φρειδερίκος, πολλοί άλλοι μεγάλοι, βεβαίως ο Μεταξάς, οι Ισραηλινοί κ.α., έχουν δώσει την απάντηση. Δεν θέλω να μπω στο πειρασμό να πω αν εμείς οι σύγχρονοι την έχουμε κατανοήσει.

    Για διευκόλυνση όμως της σκέψης, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι ο επιτιθέμενος δεν μπορεί να ενεργήσει ισχυρά σε όλο το πλάτος του μετώπου. Κάπου θα πρέπει να εφαρμόσει τη κυρία του προσπάθεια. Όπως τον Αύγουστο του 1922. Ενώ τον αναμέναμε σε όλο το πλάτος του μετώπου των 800 χλμ, αυτός επιτέθηκε με τα 4/5 των δυνάμεών του σε ένα μικρό τμήμα του μετώπου, πλάτους 40 χλμ.

    Επί του ζητήματος που τέθηκε αναφορικά με τη διάβαση του Έβρου και μεταφορά του αγώνα στην Αν Θράκη. Δεν μπορώ να γράψω πολλά επί του ζητήματος. Η ιστορία όμως έχει αποδείξει, ότι η τύχη είναι με αυτούς που ρισκάρουν, τους θαρραλέους, τους αποφασισμένους, αυτούς που δεν φοβούνται να ρίξουν τη πρώτη γροθιά. Χρειάζεται όμως προετοιμασία, κατάλληλες δυνάμεις, εκπαίδευση, αποφασιστικότητα. Ο Έλληνας στρατιώτης, έχει αποδείξει ότι είναι ανυπέρβλητος στην επίθεση, μέτριος έως καλός στην άμυνα, και λίγος στη σύμπτυξη.

  6. Θα συμπλήρωνα με βαση τα παραπάνω, πως η διάταξη των ΕΕΔ στον Εβρο, μπορεί να μην είναι η βέλτιστη επιχειρησιακά, αλλά σίγουρα είναι η πολιτικά ορθή !!! Δλδ κρατάμε μεχρι να γινει αυτό το οποίο γνωριζουμε να κάνουμε καλύτερα: διαπραγματευσεις 40 χρόνια (Κυπριακό).

  7. Ο/Η Αρματιστής λέει:

    Το κείμενο από την αρθρογραφία του Μεταξά [με το Βενιζέλο], αναφέρεται στους Τούρκους και στη δύναμη που είχαν στη χερσόνησο της Καλλίπολης και την οποία οι Αγγλογάλλοι – και ο Βενιζέλος – την εκτιμούσαν ως πολύ μικρή και ως εκ τούτου ότι ήταν δυνατή η ταχεία καταβολή της, η κατάληψη της χερσονήσου και η εκβίαση των στενών των Δαρδανελίων. Ο Μεταξάς εξηγεί στο υπόψη σημείο του άρθρου του, το ότι οι Τούρκοι είχαν κλιμακωμένες τις δυνάμεις τους σε βάθος και ότι – το γράφει στη συνέχεια – μπορούσαν να μεταφέρουν στη Καλλίπολη σύντομα πολύ περισσότερες δυνάμεις που βρίσκονταν στην ευρύτερη περιοχή της Αν. Θράκης [αναφέρει χρόνους επέμβασης παρακάτω], όπως και έπραξαν. Είναι απόλυτα σαφές, ότι δεν υπονοεί ότι οι Τούρκοι θα παραχωρούσαν έδαφος, όπως και δεν παραχώρησαν. Υπόψη ότι οι Τούρκοι – ως μοιρολάτρες – θεωρούνται ανώτεροι στην άμυνα. Έτσι τους θεωρούν οι στρατιωτικοί που συνέγραψαν πονήματα για τη Μικρασιατική εκστρατεία και αυτό απέδειξαν επανειλημμένα σε εκείνο το πόλεμο.

  8. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Όπως το βλέπω εγώ πάλι, μάλλον δεν κατέβαλλες την παραμικρή προαπάθεια κατανόησης των παραπάνω σχολίων και για αυτό «δεν βγάζεις άκρη…», οπότε βολικά προσπαθείς να τα αποδομήσεις με εξυπνακισμούς για χρώματα, σχήματα, «αν τη βλέπει ο Ήλιος», κλπ φαιδρά…

    Αν έχεις πρόταση και άποψη παρέθεσε την ωραία και ψύχραιμα όπως κάνει παρακάτω ο Αρματιστής και όλοι μας. Αλλιώς, μεγάλα παιδιά είμαστε, ας παίζουμε όμορφα και ας μην προσπαθούμε να κοροιδέψουμε ό,τι είμαστε ανίκανοι να καταλάβουμε… Προσπάθησε να συνεισφέρεις ουσιαστικά στην κουβέντα αντί να την ευτελίζεις…

  9. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Νομίζω ότι τα τελευταία σχόλια κατέδειξαν την αντίληψη και σκέψη του Αρματιστή, απομακρύνοντας την όποια αβεβαιότητα είχε δημιουργήσει το μέρος Α΄. Περιμένουμε βέβαια το μέρος Β΄! Εγώ προσωπικά θα πω ότι είναι σωστοί απόλυτα και ο Αρματιστής και ο Μεταξάς και ο Μ. Φρειδερίκος και ο Μ.Ναπολέων. Δεν ξέρω όμως εάν είναι εφαρμόσιμες στην περίπτωση μας οι απόψεις αυτές (οι ορθότατες), όταν ακόμη και οι υπάρχοντες σχηματισμοί είναι υποεπανδρωμένοι. Δηλαδή αν κάνουν την ΚΠ και δεν υπάρχουν εκεί επαρκείς δυνάμεις να τους επιβραδύνουν/σταματήσουν, ενώ ταυτόχρονα δεν υπάρχουν και εφεδρείες ικανές να τους σταματήσουν αργότερα, θα πετύχουν διάρρηξη του μετώπου. Μετά, θα είναι αργά για το οτιδήποτε. Μην ξεχνάμε ότι με την υπάρχουσα αριθμητική αναλογία η ΚΠ διευκολύνεται πάρα πολύ και υπάρχει ο πειρασμός ότι δεν θα είναι μία και μόνη. Μπορεί να είναι 2 ή 3 άξονες και να ενισχυθεί όποιος τα καταφέρει καλύτερα. Έχουν τις δυνάμεις για αυτό.

    Κάτι άλλο που παραβλέπουμε είναι ότι μπορεί η όποια ώθηση να μην είναι μεγάλη, αλλά να αποσκοπεί ακριβώς σε μικρά κέρδη με πολιτική αξιοποίηση αργότερα, βλέπε Αίγυπτος το ’73 στο Σινά, ΑΡΧΙΚΑ. Μέχρι τότε ήταν απόλυτη επιτυχία η επιχείρηση. Τότε τι κάνουμε?

    Εάν θέλουμε να αλλάξουμε την αναλογία υπάρχουν τρόποι αλλά δε τους χρησιμοποιούμε. Ούτε θητεία παραπάνω θέλουμε, ούτε οργάνωση εδάφους κάνουμε, ούτε ισχύ πυρός αυξάνουμε. Έτσι όπως έχουν τα πράγματα σήμερα, το βάρος μπροστά είναι ανάγκη, όχι επιλογή.

  10. Ο/Η Πετρος λέει:

    1. Το 1973 οι Αιγυπτιοι διεξηγαγαν μεγαλη επιχειρηση σε ολο το μετωπο. ΟΛΟ!

    2. Οι ισραηλινοι προσπαθουσαν να διαγνωσουν την κυρια προσπαθεια. Μετα απο δυο ωρες !! εκτιμησαν οτι δεν υπηρχε κυρια προσπαθεια. H διαβαση του υδατινου κωλυματος ηταν μεγαλη αμφιβια επιχειρηση σε ολο το μηκος του! ΟΛΟ!

    3. Οι Αιγυπτιοι ειχαν προβλεψει οτι αυτο θα καθυστερουσε την Ισραηλινη αντιδραση και θα ειχαν ενα χρονικο πλεονεκτημα κτλ

  11. Ο/Η frouros λέει:

    Μια μικρή παρατηρηση απο μένα σε κατι που αναφερφηκε παραπανω.Καθ’ολη την διαρκεια του Ψυχρου πολέμου αυτο που ανεμενε το ΝΑΤΟ ηταν μια σαρωτικη εισχωρηση των σοβιετικων δυναμεων σε ολο το μήκος του μετωπου(απο την Βαλτικη μεχρι τον Δουναβη) και με πολλαπλες επιθετικές αιχμές,στα προτυπα περίπου της επιχειρησης Bagration,υποβοηθουμενες απο πυρηνικα πληγματα.Ο χρονος στον οποιο οι επιτελείς του ΝΑΤΟ θεωρουσαν οτι οι σοβιετικες δυναμεις θα χτυπουσαν την πορτα της Γαλλιας ηταν απελπιστικα μικρος.Η διαταξη που ειχε επιλεγει για τις αμυνομενες δυναμεις(κυρίως Γερμανικες και Αμερικανικες) ηταν τετοια που θα εξασφαλιζε τον οσο το δυνατον περισσοτερο χρονο καθυστερησης των Σοβιετικων μεχρις οτου κατεφθαναν οι πρωτες ενισχυσεις απο τις ηπειρωτικες Η.Π.Α.Οι λογοι για την επιλογη αυτης της διαταξης δεν ηταν πολιτικοι αλλα επιχειρισιακοι.

  12. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Η μία ερμηνεία μόνο της διάταξης του ΝΑΤΟ. Η άλλη -και πιο πειστική- είναι αυτή που προέβαλλε το ίδιο το ΝΑΤΟ και η Δυτική -τότε- Γερμανία, ότι δηλαδή δεν μπορούσε πολιτικά να εγκαταλείψει μεγάλα τμήματα εδάφους στον Σοβιετικό οδοστρωτήρα, ούτε μεγάλες πόλεις «αμαχητί» χάριν του όποιου ελιγμού που μπορεί να μην επαρκούσε στο τέλος. Η μαζική ώθηση παντού είναι αντίθετη στο Σοβιετικό δόγμα επιχειρήσεων και υπήρχε μάλλον σαν γενικός φόβος στην κοινή γνώμη παρά στις στρατιωτικές/πολιτικές ηγεσίες. Ήταν γνωστά τα κρίσιμα σημεία (π.χ. Fulda Gap) και θα μπορούσαν κάλλιστα να επικεντρωθούν εκεί με διάταξη εις βάθος και πληθώρα εφεδρειών. Εξάλλου στα σημεία εκείνα η συγκέντρωση νατοϊκών δυνάμεων ήταν σαφώς μεγαλύτερη.

    Παρόλα αυτά γνώριζαν ότι δεν μπορούσαν να αφήσουν την υπόλοιπη γραμμή αντιπαράθεσης μόνο ελαφρά φυλασσόμενη απέναντι σε έναν επιθετικό εχθρό, με άφθονες δυνάμεις, με ευκολία δημιουργίας τετελεσμένων, προσανατολισμένου πάντα στην παραπλάνηση και τον αιφνιδιασμό. Δεν μπορούσαν να ρισκάρουν γιατί και εκεί ο παράγων χρόνος ήταν αμείλικτος και δούλευε σε βάρος του αμυνόμενου στην πρώτη φάση, αυτή της εχθρικής προέλασης. Τα ίδια θεμελιώδη προβλήματα έχουμε και εμείς σήμερα, με κάπως διαφορετική μορφή.

    Παρόλα αυτά φρόντιζαν να έχουν πάντοτε κάποιες εφεδρείες διαθέσιμες, ακόμη και αν ο όγκος των δυνάμεων τους ήταν συγκεντρωμένος μπροστά, κοντά στη γραμμή αντιπαράθεσης. Θυμίζω ότι η μεταφορά δυνάμεων είναι απείρως ευχερέστερη στις κεντροευρωπικές πεδιάδες παρά στον Έβρο με 1 (!!!) δρόμο επαρχιακό της κακιάς ώρας. Παρόλα αυτά επέλεξαν επί 50 χρόνια ανελλιπώς την τοποθέτηση του βάρους των δυνάμεων τους μπροστά, κόντρα στη συνήθη πρακτική που περιγράφει ο Μεταξάς και στηρίζουν -ορθώς- τόσοι και τόσοι Μεγάλοι στρατηλάτες.

    Ένας άλλος λόγος για αυτή την πρακτική του ΝΑΤΟ ήταν ότι δε μπορούσαν να ρισκάρουν μια μικρής (μικρότερης από γενικό πόλεμο) κλίμακας εισβολή ολίγων χιλιομέτρων σε ανύποπτο χώρο και χρόνο που θα χρησίμευε πολιτικοδιπλωματικά και μόνο στην Σοβιετική Ένωση, αλλά θα εξέθετε το ΝΑΤΟ έναντι όλων και θα επέβαλλε νέο status quo παγκοσμίως παρά το συγκριτικά μικρό μέγεθος του όποιου συμβάντος… Το τελευταίο αυτό ενδεχόμενο δεν μας έχει απασχολήσει όσο θα έπρεπε, αν και είναι, προσωπική άποψη αυτό, το πλέον πιθανό είτε στον Έβρο είτε στα νησιά…

  13. Ο/Η Πάτε καλά; λέει:

    Ισως οι αγαπητοι μας γειτονες να σκεφτονται πως ακομα και να τους κυρηξει τον πολεμο η Βουλγαρια,με τον μικρου μεγεθους στρατο της δεν θα καταφερει να εμποδισει την προελαση, σε επαναληψη του σχεδιου Μετκε για την συντριβη της Γαλλιας μεσω των Κατω Χωρων.

  14. Ο/Η frouros λέει:

    Φίλε Alphadog777 θα συμφωνήσω στις δυο ερμηνείες αλλα θα διαφωνήσω ως προς το πια ειναι η πιο ρεαλιστική.Νομίζω οτι παραγνωρίζεις την σημασία που είχαν στον σχεδίασμο των δυο πλευρών τα τακτίκα πυρηνικα οπλα.Η υπερβολικη συγκεντρωση δυναμεων,ειτε απο τους επιτιθέμενους ειτε απο τους αμυνομενους σε περιορισμενο εδαφικό χωρο ισοδυναμουσε με αυτοκτονία.

    Το να συγκεντρωνονταν οι δυναμείς του ΝΑΤΟ για να αμυνθουν επι συγκεκριμενων σημείων του μετώπου θα οδηγούσε σε βέβαιη ηττα γιατι ηταν δεδομένο οτι θα πληττωνταν με Π.Ο.

    Η ιδια πρόβλεψη υπηρχε και απο την μερία των αμυνομενων.Εαν το μετωπο κατερεε γρηγοροτερα απο οτι αναμενοταν,θα γινοταν προσπαθεια εκτροπης των επιτιθέμενων σε χώρους που θα μπορουσε να επιτευχθει ανασχεση και καταστροφη τους μέσω πυρηνικών πληγμάτων.

    Αυτός ήταν και ο κυριότερος λόγος που οδηγουσε τους δυτικους στο να αναμενουν περισσοτερες απο μια κύριες προσπαθείες απο τους,ετσι και αλλιως πλεονεκτουντες κατα πολυ αριθμητικά,Σοβιετικούς (φυσικα οχι συμμετρικα επι ολου του μήκους του μετωπου,αλλα σε σημεια με ικάνο χωρικο διαχωρισμο μεταξυ τους ωστε να αποφευγεται υπερσυγκεντρωση).

  15. Ο/Η Ilias λέει:

    θεωρω οτι οι Τουρκοι ως μογγολικος – νομαδικος λαος με ιδιαιτερη σχεση με το αλογο και την κινητικοτητα ειναι καταλληλοτεροι για επιδρομες – επιθεσεις. Η αμυνα τους βγηκε το 1915 στην Καλλιπολη γιατι διοικουνταν απο Γερμανο τον Φον Λιστ. Εκεινο που εχει ενδιαφερον ειναι η συμπεριφορα των Τουρκων απεναντι σε αμυνα σε αστικα κεντρα! Οι ασιατες επιδρομεις παντα ειχαν προβλημα στις πολιορκιες αστικων κεντρων. Η αμυνα στον Εβρο επι των αστικων κεντρων θα πρεπει να μας απασχολησει! Οι ρωςοι οι στο Γκροζνι ζοριστηκαν πολυ. Το 1974 στην Αμμοχωστο αντι να οργανωθει αμυνα μεσα στην πολη ο στρατος εξαφανιστηκε. Το 1922 στη Σμυρνη μεσα δεν την οχυρωσαμε κατι σαν Σταλινγκραντ με το νερο στην πλατη. Το πεζικο των Τουρκων ανεκαθεν ηταν θλιβερο και το Ιππικο τους εξαιρετο. Στα αστικα κεντρα το ιππικο και τα αρματα μειονεκτουν! Στο Σαλιχλι (αστικο κεντρο) 1922 το πεζικο μας παρεδωσε μαθηματα!

  16. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Έχεις δίκιο σε ό,τι αφορά τα πυρηνικά. Σε αυτά αναφέρομαι -έμμεσα- όταν γράφω για «Τα ίδια θεμελιώδη προβλήματα έχουμε και εμείς σήμερα, με κάπως διαφορετική μορφή.»

    Εμείς δεν έχουμε τον πυρηνικό παράγοντα, γι’ αυτό η διαφορετική μορφή. Ωστόσο, η χρήση πυρηνικών δεν ήταν βέβαιη ειδικά από τη Σοβιετική Ένωση τα τελευταία χρόνια του ψυχρού πολέμου. Να θυμίσω ότι το ΝΑΤΟ εισήγαγε «τακτικά» Π.Ο. πρώτο, εν είδει αντιμέτρου της Σοβιετικής υπεροπλίας εάν δημιουργούνταν ρήγμα… Συνεπώς μάλλον ο αμυνόμενος θα έκανε πρώτος χρήση, εάν έκανε τελικά (αμφίβολο…)

    Και πάλι όμως, θα μπορούσε το ΝΑΤΟ να διασπείρει τις δυνάμεις του κατά μήκος αλλά αρκετά πίσω από τη γραμμή αντιπαράθεσης, προφυλλάσοντας τις καλύτερα ακόμη και από πυρηνικά πλήγματα και σίγουρα από χημικά, κλπ. Δεν το έκανε. Παρέμεινε 50 χρόνια επί των επάλξεων, ακριβώς για να αποτρέψει μια σύγκρουση, παρά να ρισκάρει να την πολεμήσει. Για να αποθαρρύνει, παρά να βάλει τον αντίπαλο σε πειρασμό για «μίνι» εισβολή με κάποιο πρόσχημα. Κατέστησε δε σαφές ότι δεν θα ανεχθεί την οποιαδήποτε αλλαγή συνόρων για οποιαδήποτε αιτία και ότι εάν προκληθεί θα σημαίνει ολικό πόλεμο.

    Το ίδιο δόγμα, ενοποιημένο συμβατικό και πυρηνικό, είχε η Γαλλία. Για τους ίδιους λόγους. Αυτά τα παραδείγματα βλέπω και πιστεύω ταιριάζουν στην περίπτωση μας και τα προβλήματα μας πολύ καλύτερα από τις λεκτικές αντιπαραθέσεις Μεταξά και Βενιζέλου. Αξιόλογες πολύ οι τελευταίες και ας τις έχουμε κατά νου, αλλά φοβάμαι ξεπερασμένες σήμερα πια σε μεγάλο βαθμό. Προσωπική άποψη και όλες οι αντίθετες σεβαστές…

  17. Ο/Η Πάτε καλά; λέει:

    Ναι μονο που
    α)η πλειοψηφια των Τουρκων εδω και αιωνες δεν εχει μογγολικη καταγωγη αλλα ειναι οι εξισλαμισμενοι κατοικοι της Μ.Ασιας
    β)δεν μπορεις να λες πως εν ετει 2014 οι Τουρκοι θα εχουν προβλημα πολιορκιας αστικων κεντρων επειδη 700 χρονια πριν οι κατοικοι τους ηρθαν απο τις στεπες-εχει αλλαξει δραματικα η φυσιογνωμια τους.Χωρια που οι Τουρκοι ηταν εξαιρετικοι πολιορκτητες γιατι κανανε εκτεταμενη χρηση της πυριτιδας(απο τους πρωτους).
    γ)δεν μπορεις να δεχθεις να υποχωρησεις μεχρι το Διδυμοτοιχο και την Αλεξανδρουπολη-χωρια που οι Τουρκοι δεν θα μπουν σε τετοιες πολεις,απλα θα τις αποκοψουν και θα τις αφησουν να φανε τις σαρκες τους.

  18. Ο/Η AXEΡΩΝ λέει:

    Ἀπ΄ὅσα (νομίζω ὅτι) καταλαβαίνω,ὑφιστάμεθα την μοίρα του παρητημένου ἀπό την πρωτοβουλία:διλήμματα ἐπί διλημμάτων,και ἀνασφάλεια που ὀδηγεί σε ἀπαισιοξιοδοξία,αὐτή σε πουρκουαδισμό.αὐτός σε ἡττοπάθεια,αὐτή σε ἀποστρατιωτικοποίηση,και αὐτή σε ἀκόμη μεγαλύτερη ἀνασφἀλεια,δηλαδή φαῦλος κύκλος.
    Ἡ (εὔκολη) προφανής ἀντίδραση,ὁ στρουθοκαμηλισμός:μας λεἰπουν ἐφεδρείες,πυρομαχικά,ὀδεύσεις;ἔ,ὅλοι στο ποτάμι,ὅσοι δέν εἶναι ἤδη βιδωμένοι στα νησιά.
    Και κἄπου ἐδῶ ἀρχίζει το μαρτύριο:θα εἶναι ὁ Ἔβρος;
    Και ἄν ναί,θα εἶναι ὁ Βόρειος,ἤ ὁ Νότιος Ἔβρος;
    Και ἄν δέν εἶναι οὔτε ὁ ἔνας,οὔτε ὁ ἅλλος,ἀλλά εἶναι τελικά το Αἰγαίο;
    Πόσο θα χρειαστούμε για να το ἀντιληφθούμε;
    Και τί θα ἔχει μεσολαβήσει ἕως τότε;
    Προσωπική μου διαίσθηση εἶναι ὅτι οἱ Τούρκοι ἔχουν την πολυτέλεια να δράσουν και στα τρία μέτωπα,ἀλλά,και αὐτό εἶναι ἐπίσης σημαντικό,να κρατήσουν ἀδιάφορη στάση στον Ἔβρο,ἴσα-ἴσα για να ἀπασχολοῦν τις ἐκεί δυνάμεις,(Sitzkrieg),ἀλλά το παιχνίδι να το παίξουν στο Αἰγαίο,ὅπως ἤδη ὑπαινίχθηκε ὁ Βελισάριος.
    Ἐκεί εἶναι ὅλα εὐκολώτερα,καθώς ἔχουν πληθώρα ἐπιλογῶν,ἀπό το να στιάσουν σε ἕναν κύριο ΑΝΣΚ μεγάλου μεγέθους,ἕως το να ἀγνοήσουν τα μεγάλα νησιά,και να πάνε σε Ἴμια στον κύβο.
    Ἔχουν ὅλα τα μπερεκέτια για να κάνουν ὅτι κρίνουν προσφορώτερο,και ἁεροκίνηση,και καταδρομείς,και πεζοναύτες,ἀποβατικά,οἱ ἀποστάσεις μικρές…
    Οἱ φρουρές των μεγάλων νησιῶν δέν θα μποροῦν να κάνουν πολλά,εἴτε θα ἀρχίσουν να κυνηγοῦν την ἀλεπού στις βραχονησίδες στέλνοντας τους ἀμφίβιους να βγάλουν το φίδι ἀπό την τρύπα,την στιγμή που στην Ἀθήνα οἱ ψοφοδεείς θα ἔχουν πάθει τραμπάκουλο (για να το ἀποδώσω με λόγιους ὅρους) που το ἀντίστοιχο των Ἰμίων θα μοιάζει ἀπλό σαρδάμ.
    Σε ἕνα τέτοιο πλαίσιο δράσεως,δέν ἀποκλείεται να εἶναι οἱ Τούρκοι αὐτοί που θα ἐλπίσουν να έφελκύσουν τον ἀντίπαλο,ἑμὰς δηλαδή,σε μία βεβιασμένη προσπάθεια να ἐξισορροπήσουμε στον Ἔβρο,εἴτε να μας φέρουν σε μία (τόσο αὐθεντικά Ἑλληνική) στάση κυλοθυμικῆς ἀβουλίας,με το ἕνα πόδι μετέωρο στην γνωστή στάση του πελαργοῦ,ἑνόσω αὐτοί θα ἐκπληρώνουν λίγο-πολύ ἀνέξοδα κάποιους ἐπιχειρησιακῶς περιορισμένους,ἀλλά πολιτικοδιπλωματικῶς κρίσιμους ΑΝΣΚ.
    Για να ἀποφευχθοῦν τέτοια ἑνδεχόμενα,ἀπαιτείται ἀπό μέρους μας σοβαρότητα,συνέπεια,ἀποφασιστικότητα,και ἀναπόφευκτα και κάποιες δαπάνες,ἀλλά το κυριώτερο,στρατιώτες σε ἐπάρκεια, με ψυχή και ἐκπαίδευση,και ἡγεσία με στρατηγική ὄσφρηση και κότσια.
    Μόνον τότε θα ἀποκτήσει και ὁ Ἔβρος δύο ὄχθες,ὅπως το κωδικοποίησε ὁ Indirect.
    Ἀλλά,ὅοολα αὐτά εἶναι πρωτίστως πολιτική ἀρμοδιότητα και εὐθύνη,ὅπως ἔχει ἐπανειλημμένα τονίσει ὁ Ἀρματιστής.

  19. Ο/Η Αρματιστής λέει:

    Πολύ ενδιαφέρον. Δεν θα μπορούσα να φανταστώ ούτε στα πλέον τρελά όνειρά μου, τον εαυτό μου να φιγουράρει δίπλα στο Μ. Ναπολέοντα, το Μεγάλο Φρειδερίκο και το δικό μας Ιωάννη Μεταξά. Φαίνεται όμως ότι ποτέ δεν είναι αργά.

  20. Ο/Η Ανώνυμος λέει:

    Δεν είχαν κύρια προσπάθεια γιατί είχαν αποφασίσει μόλις περάσουν απέναντι να αγκιστρωθουν, γελώντας τους Συριους ότι θα συνέχιζαν. Ουσιαστικά αυτο που πέτυχαν ήταν πολύ εύκολο (προετοιμάζονται χρονια για τη διάβαση και μόνο), το δύσκολο ήταν η παραπλάνηση ως προς τον ίδιο τον πόλεμο.

  21. Ο/Η Ανώνυμος λέει:

    Αν δεν πάρουν μεγάλο νησί, δηλαδή απο τα 5-6 που εχουν στρατό πάνω, δεν μπορούν να ισχυριστούν ότι κέρδισαν τον πόλεμο. Και μικρόνησίδες τύπου Ιμια τους ειναι αδιάφορες, αφου μπορούμε να τις υπερασπιστούμε ευκολα (με βομβαρδισμό). Προβλημα κατα τη γνώμη μου υπάρχει μόνο με το Καστελοριζο. Ολα τα αλλα, στρατηγικά, ειναι αδιαφορα.

  22. Ο/Η Ilias λέει:

    Αν οι τουρκοι αποκοψουν τις πολεις – χωρια στον Εβρο καποτε ομως πρεπει να τις παρουν! Δες λιγο Φαλουτζα Ιρακ τι εγινε με τους Αμερικανους Πεζοναυτες! Οι κατοικημενες περιοχες για να τις καταλαβεις ακομα και χωρια θελουν πολλα πραγματα οταν οι υπερασπιστες ειναι αποφασισμενοι και εχουν και αντιαρματικα καλα.
    Εγω παντως δε λεω να βασιστουμε στα αστικα κεντρα στον Εβρο αλλα αυτα να ειναι το τελευταιο μας αποκουμπι!
    Διαβασα το 1974 στο Πυργι ενα χωριο στην Κυπρο τι παθανε οι Τουρκοι οταν το πολιορκησαν αλλα τους εσωσαν τα αρματα τους αφου εμεις δεν ειχαμε ενα RPG7 ή ΠΑΟ!
    Οταν γραφω παντως δε σκεφτομαι 700 χρονια πριν αλλα τον 20ο αιωνα και μετα!
    Οι Τουρκοι στρατηγοι οσο κι αν δεν ειναι Μογγολοι το 1974 ονομασαν το σχεδιο καταληψης της Κυπρου «Ατιλλας»! Τυχαιο;

  23. Ο/Η .+- λέει:

    Ο Αχερων εχει πολυ σωστα παρουσιασει το προβλημα σε ολο το μεγεθος του. Για τον ελγχο και επιτηρηση του «μεγιστου» εχουν διαθεσει σχεδον τα παντα, αφηνοντας πολυ λιγα σε ρολο εφεδρειας, εναντια στις οποιες λογικες βασεις που θελουν μια αντιθετη επιλογη οπως εχει σχολιαστει και απο τους αλλους σχολιαστες.

    Η μονη εξηγηση που θεωρω οτι εχει βαση, ειναι το γεγονος οτι θα ειναι η ΠΑ που θα «καθαρισει» για ολους. Σε μια τετοια περιπτωση καμια επιθετικη ενργεια ειτε στην ξηρα ειτε στα νησια δεν προκειται να ξεκηνησει με την ΤΗΚ ητημενη ή τουλαχιστον μη νικητρια απεναντι στην ΠΑ, καθως ειναι γνωστη η σημασια της υπαρξης αεροπορικης κυριαρχιας ή τουλαχιστον εναεριας υπεροχης πριν ο οποιοσδηποτε επιχειρησει το οτιδηποτε. Με βαση την παραπανω σκεψη και το «στησιμο» αιτιολογειται με σκοπο απλα να αποφευχουν καποιες απροβλεπτες εκπληξεις με βαση το στοιχειο του αιφνιδιασμου (βλεπε ιμια).

    Απο την αλλη εαν οντως μια τετοια διαπιστωση μπορει να θεωρηθει και απο τις εξελιξεις οτι δεν ειναι πλεον βασιμη, η απομακρυνση του κυριου ογκου των χερσαιων δυναμεων απο το ποταμι δεν νομιζω οτι αποτελει μια λαθεμενη διαπιστωση.

    Οπως ανεφερε και ο elsiodur δεν ειναι γνωστη η 2η φαση του Balyoz. Με βαση το ιδιο το σχολιο του βασισμενο στην διαπιστωση οτι στον επαρχιακο δρομο που περνα απο τα μειονοτικα χωρια και βγαζει στην ουσια στην θαλασσα μεταξυ κομοτηνης κια αλεξανδρουπολης, μου φερνει στο νου την διασημη χερσαια συγκρουση της αρχαιτοτητας στις Θερμοπυλες με τους 300. Δεν μπορω να μην διαπιστωσω οτι σε περιπτωση μιας τετοιας προοπτικης τοσο η 16η απομονομενη στον Β. Εβρο οσο και η 12η εχουν πολυ μεγαλες πιθανοτητες να εχουν ενα πολυ ασχημο τελος χωρις την παραμικρη πιθανοτητα απο πλευρας ΕΣ να αναπληρωσει ανθρωπους και μεσα που θα χαθουν. Μια τετοια διαπιστωση αν και απο καποιους μπορει να θεωρηθει ουτοπικη, ιστορικα εχει ηδη συμβει τον αυγουστο του 1922 με την γνωστη καταληξη της ομαδας Τρικουπη, αλλα και την ανοιξη του 1941 με την Γερμανικη εισβολη, ασχετα αν τελικα το ΤΣΑΜ παραδοθηκε πριν την πληρη συντριβη του.

    Το ποταμι σε τελικη αναλυση απο «αναχωμα» κινδυνευει να εχει αποχτησει την μορφη «παγιδας».

    .και-

  24. Ο/Η Πάτε καλά; λέει:

    Xexeμ μην ξεχνμε πως και ο Manoury εγραψε τις λαμπροτερες σελιδες του μετα 67…

  25. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Υπάρχει πάντως και άλλη ανάγνωση αγαπητέ. Αντί να μας τρώει η ανησυχία, να αποδεχθούμε ότι οι επιλογές διάταξης που κάναμε είναι σχετικές με τις υφιστάμενες δυνάμεις μας (μάλλον μικρές), μας εξασφαλίζουν από αιφνιδιασμό και δίνουν και ένα μικρό επιθετικό πλεονέκτημα. Εγώ πιστεύω ότι και τώρα 2 όχθες έχει ο Έβρος. Εξάλλου πρέπει και μπορούμε να σκεφτόμαστε επιθέσεις. ΠΡΕΠΕΙ να έχει 2 αν θέλουμε να πετύχουμε στην άμυνα…

    Στα νησιά η κατάσταση μας δεν είναι τόσο δραματική (πλην των πολύ μικρών, που λύνεται όμως με δύναμη Δ’ και βομβαρδισμούς…). Ίσως χρειάζονται κάποια πράγματα ακόμη, π.χ. σκέπαστρα, αλλά δεν είναι απλό πράγμα να αντιπαρατάξεις ελαφρές, αεροκίνητες δυνάμεις έναντι βαρέων μηχανοκίνητων. Εξάλλου σε περίπτωση πλήγματος στα νησιά θα πρέπει να καταστεί σαφές ότι θα ανταποδώσουμε και στον Έβρο και σε όποιο άλλο μέτωπο μας εξυπηρετεί.

  26. Ο/Η AS λέει:

    Εγω θα ελεγα οτι τα διληματα μας προσομειαζουν στον εβρο και στα νησια τα γερμανικα στο τειχος του ατλαντικου και στο ανατολικο μετωπο αντιστοιχα . Ο Ρομελ θεωρουσαι οτι οι βαριες γερμανικες μεραρχιες επρεπε ελειψη αεροπορικης υποστηριξης να ειναι οσο πιο κοντα στην ακτη μπορουσαν αντιθετα απο τις αποψεις τις υπολοιπης στρατιωτικης ηγεσιας των ναζι απο την αλλη οι γερμανοι στο ανατολικο μετωπο οπως και εμεις στο αιγαιο αντιμετωπιζαν μια τετοια υπεροπλια σε μεσα και προσωπικο περιοριζομενοι σε αμυνα αδυνατοντας να προβλεψουν το που και το πως του αντιπαλου. Τα σην και τα πλην τα εχεται αναλησει πολυ καλητερα απο εμενα αλλα το τι κοστος θα πληρωσει ο αντιπαλος για την καθε ενεργεια του απο απλη αναγνωριση εως αεραποβαση αυτη πιστευω οτι θα ειναι η ιδοποιος διαφορα .

  27. Ο/Η .+- λέει:

    Συμφωνω με τις περισσοτερες διαπιστωσεις σου. Υπαρχει ομως μια σημαντικη διαφορα σε σχεση με το ΝΑΤΟ και τις επιλογες του για την αμυνα της Κεντρικης Ευρωπης την περιοδο του Ψυχρου πολεμου. Αυτοι ειχαν σημαντικες εφεδρειες!!!! Τωρα συγκριτικα δεν μπορει να υποστηριχτει οτι με τις 3 τξ της 2ης (33η, 34η, 24η) και εκεινες τις δυο σε φαση μηχανοποιησης στην ΒΔ Ελλαδα, που επιπλεον πρεπει να παραμεινουν εκει μεχρι τουλαχιστον να αντικατασταθουν απο αλλους σχηματισμους, πραγμα για το οποιο δεν ειναι δεδομενο οτι ειναι αμεσα διαθεσημες τι αλλο υπαρχει; Ισως μεσοπροθεσμα και με υλικο που βγαινει απο αποθηκες να ενεργοποιηθουν καποιες αλλες αλλα τα πρωτα κρισιμα 24-ωρα και ημερες δεν νομιζω οτι υπαρχει αλλο εκτος και εαν μετακινηθουν μοναδες απο τα νησια! Οποτε το προβλημα τις ισορροπιας, που και για το ΝΑΤΟ υπηρχε (απο 1,5:1 εως 2:1 συνολικα των Σοβιετικων εναντι του ΝΑΤΟ εξαρταται απο το σεναριο που ειχαν υποψη) εξακολουθει να διατηρειται, δε συμφωνεις;

    .και-

  28. Ο/Η .+- λέει:

    @Alfadog777

    Σιγουρα ενας διαφοροποιημενιος τροπος σκεψης με αλλη λογικη (think different οπως διαφημιζει η Apple) δεν θα εβλαπτε. Ειναι προφανες ομως οτι εαν για τον οποιοδηποτε λογο η ΠΑ δεν καταφερει να κρατησει «κεφαλι» στην ΤΗΚ οπουδηποτε και οποτεδηποτε τα πραγματα δυνητικα ειναι σε θεση να παρουν μια δραματικη τροπη. Τα γεγονοτα του 1939-40 με την αποτελεσματικοτα της Lutwaffe το αποδεικνειουν.
    Ισως και για αυτο μια λογικη αποψη θα μπορουσε να εκφραστει στην βαση για την διατηρηση περισσοτερο οσο το δυνατον περισοτερο στην εκταση και στον χρονο της ακεραιοτητας των δυναμεων εξαιτιας του γεγονοτος οτι ειναι περιορισμενες, μετρημενες στα δαχτυλα, παρα την διατηρηση του εδαφους.

    .και-

  29. Ο/Η AXEΡΩΝ λέει:

    Πρέπει να σου ἐπισημάνω ὅτι ὅλη μου ἡ τοποθέτηση ξεκινὰ και καταλήγει στην πολιτική διάσταση,διότι ἡ ἐπιλογή της βιλαετοποιήσεως εἶναι πολιτική,ἀλλά θα ὑπαγορεύσει (μᾶλλον ἤδη ὑπαγορεύει) και την «στρατηγική τοιαύτη».
    Το ὅτι δέν ἔχουμε ἐπαρκείς ἐφεδρείες-στην πραγματικότητα δέν ἔχουμε κἄν ἐπάνδρωση-εἶναι ἀποτέλεσμα πολιτικῆς ἐπιλογῆς.
    Το ὅτι ἀπό το 2005 δέν ἔχουν τεθεί παραγγελίες,εἶναι πολιτική ἐπιλογή.
    Το ὅτι δέν ἀξιοποιοῦνται εὐκαιρίες ἀποκτήσεως μεταχειρισμένου ὑλικοῦ εἶναι πολιτική ἐπιλογή.
    Το ὅτι δέν ἐπανορθώνεται ἡ μείωση της θητείας,παρά την ὁμολογία της ἀναγκαιότητος της ἀυξήσεως της,εἶναι πολιτική ἐπιλογή.
    Ἡ ἀποδόμηση,προϊόντος του χρόνου,της ἀμυντικῆς δυνατότητος της Χώρας,εἶναι πολιτική ἐπιλογή.
    Τα Ἴμια στον κύβο που ἔγραψα,ἀφοροῦν ὅχι την ὅποια στρατιωτική μας δυνατότητα,ἀλλά την πολιτική τόλμη,μᾶλλον ἀποφασιστικότητα.
    Και τα Ἴμια μπορούσαμε να τα βομβαρδίσουμε,ἀλλά…δέν θέλαμε (κάποιοι),να χυθεί αἵμα.
    Σχετικά με την τοποθέτηση σου ὅτι «Εξάλλου σε περίπτωση πλήγματος στα νησιά θα πρέπει να καταστεί σαφές ότι θα ανταποδώσουμε και στον Έβρο και σε όποιο άλλο μέτωπο μας εξυπηρετεί.»,προϋποθέτει κάποια πράγματα…

    Θα κλείσω με ἕνα ποντιακό ἀνέκδοτο,ἴσως ὡς Βλάχος εὐθυμήσεις.
    Λοιπόν,μία μέρα ἔπιασε ὁ Γιωρίκας ἕναν βάτραχο,και εἴπε,ἄς κάνω Ἕνα πείραμα.
    Λέει στον βάτραχο πήδα,και ἐκείνος κάνει τέσσερα ἄλματα.Γράφει ὁ Γιωρίκας:
    Βάτραχος με τέσσερα πόδια,κάνει τέσσερα ἄλματα.
    Μετά,κόβει το ἕνα πόδι,και λέει στον βάτραχο πήδα.
    Ἐκείνος κάνει τρία ἄλματα.Γράφει ὁ Γιωρίκας
    Βάτραχος με τρία πόδια,κάνει τρία ἄλματα.
    Μετά,κόβει και ἄλλο πόδι,ὁ βάτραχος πλέον ἔχει μείνει με δύο.Πήδα,λέει στον βάτραχο,ἐκείνος κάνει δύο ἄλματα.Γράφει ὁ Γιωρίκας
    Βάτραχος με δύο πόδια,κάνει δύο ἄλματα.
    Κόβει ἄλλο ἕνα,μένει μέ Ἕνα πόδι ὁ βάτραχος.Πήδα,λέι ὁ Γιωρίκας.
    Ὁ βάτραχος κάνει ἕνα ἄλμα.Γράφει ὁ Γιωρίκας
    Βάτραχος μέ ἕνα πόδι,κάνει ἕνα ἄλμα.
    Τέλος,κόβει και το τελευταίο,και λέει στον βάτραχο,πήδα.
    Ἐκείνος φυσικά,δέν κουνιέται.Γράφει ὁ Γιωρίκας
    Βάτραχος χωρίς πόδια,κουφαίνεται…
    ====================================================================
    Και ἡ ποντιακή ἀπόδοση,για ὅσους το ἀπολαμβάνουν καλύτερα στα (λάϊτ) ποντιακά.
    Λοιπόν,ἐπίασεν έναν ημέρα ο Γιωρίκας ένα βατραχον,εἴπε ἄς εφτάω έναν πείραμα,και λέ΄ασ΄όν βάτραχον,λάγγεψον!(πήδα)
    Ο βάτραχος εφτάει τέσσερα λαγγέματα.Γράφ΄ ο Γιωρίκας
    Ο βάτραχος με τέσσερα ποδάρεα,εφτά τέσσερα λαγγέματα.
    Κοφτ΄τη βατράχου το έναν ποδάρ΄,κα λέ΄ασ΄ όν βάτραχον:λάγγεψον!
    Εφτάει ο βάτραχος τρία λαγγέματα.Γράφ΄:
    Ο βάτραχος με τρία ποδάρεα,εφτά τρία λαγγέματα.
    Το άλλον ημέρα,κόφτ΄ἄ έναν κι΄άλλο,και λέ΄ασ΄όν βάτραχον λάγγεψον!
    Εφτάει ο βάτρχον δύο λαγγέματα,γράφ΄ο Γιωρίκας
    Βάτραχος με δυό ποδάρεα εφτάει δύο λαγγέματα.
    Κόφτ΄άλλον έναν ποδάρ,εφτάει ο βάτραχον έναν λάγγεμα,γράφ΄ο Γιωρίκας
    Βάτραχος με έναν ποδάρ΄,εφτάει έναν λάγγεμα.
    Με τα πολλά,κόφτ΄και το το έναν ποδάρ΄ ντ΄επέμνε,και λε΄ασ΄όν βάτραχον λάγγεψον!
    Ἀλλα ο βάτραχος ξάϊ κι λαταρίζ΄.Γράφ΄ο Γιωρίκας
    Βάτραχος χωρίς ποδάρεα,κουφοῦται…

  30. Ο/Η .+- λέει:

    @ΑΧΕΡΩΝ

    Ενα ευχαριστο ανεκδοτο, οντως!

    Η πολιτικη διασταση ολου του πλεγματος ειναι σιγουρο οτι δεν μπορει να μην αγνωηθει αλλα απο την αλλη οι ιδιοι οι στρατιωτικοι, οταν επελεξαν ενα οργανωτικο σχημα με πολλες «μεραρχιες» ή «τξ» δεν ειναι οτι και καλυτερο σχετικα με την λυση σχετικα με τα προβληματα που ανεφερες. Ειναι ιστορικα αποδεδειγμενο οτι η εννοια της «ποσοτητας» και της «ποιοτητας» εχει περισσοτερες απο μια λυσεις οχι απαραιτητα με την αμεση μορφη (οπως πχ περισσοτεροι ανδρες, περισσοτερο οπλα κπλ). Θα ηθελα να θημησω οτι η Μ. Βρετανια μπορεσε και απεκτησε την μορφη μιας αυτοκρατοριας παρα το γεγονος οτι οι χερσαιες δυναμεις, εππαγελματιες ολοι, ηταν συγκρητικα μικρες. Παρα το γεγονος της υπαρξης 2 Παγκοσμιων πολεμων οι Βρετανοι συνεχησαν να δεινουν βαρος στην Αεροπορια απο τοτε που εγινε μια πραγματικοτητα και στο Ναυτικο, προσπαθοντας να διατηρησουν σε σχετικα μικρα και αποδεκτα επιπεδα τον Στρατο Ξηρας, προσπαθοντας παντα να συμβαδισουν τις αναγκες και οικονομικες δυνατοτητες. Οχι οτι δεν εχουν κανει και καποια λαθη, οπως για παραδειγμα την αποφαση να αποσυρουν τα αεροπλανοφορα τους την παραμονη του πολεμου των Φωκλαντς το 1982, αλλα σε γενικες γραμμες εχουν καταφερει να βρουν μια χρυση τομη απεναντι σε αντικρουομενες απαιτησεις και προβληματα. Εκεινο που εχω δει ειναι οτι μεχρι σημερα οι αριθμοι «ευημερουν» στην Ελληνικη περιπτωση απεναντι σε ενα προβλημα που θα μπρουσε να ειχε προβληματισει απο πολυ παλια και να ωθησει να βρεθουν εναλλακτικες λυσεις, που υπαρχουν, απο το να ακολουθηθει η πεπατημενη. Ο τροπος υστερα με τον οποιο εχουν γινει σημαντικες επιλογες στα Εξοπλιστικα προγραμματα αυτο αποδυκνειει. Δεν εχει υπαρξει προβληματισμος για δομες δυναμεων και εναλλακτικες επιλογες. αντιθετα απλα το «νεο» παιρνει την θεση του «παλιου». Ο μονος γνωστος προβληματισμος ειναι το εκεινο 7 προς 10. Εαν εχουν γινει καποιες αναδιοργανωσεις τα τελευταια χρονια ειναι εξαιτιας της οικονομικης δυσπραγιας και τιποτα αλλο. Εαν δεν υπηρχε το γνωστο προβλημα κανενας δεν θα αλλαζε τιποτα! Οι αριθμοι θα εξακολουθουσαν να «ευημερουν».

    .και-

  31. Ο/Η AXEΡΩΝ λέει:

    @.+-
    Εἶναι ἰδιαίτερη περίπτωση ἡ Μ.Βρεττανία,καθώς ἔχει να πολεμήσει ἐπί του ἐδάφους της,ἀκριβέστερα,ἔχει να δώσει χερσαίο ἀγώνα ἐπι του ἐδάφους της,ἀπό… τότε που ὑπάρχει!
    Διότι και το Hastings ἔλαβε χώρα πολύ πρίν ἡ Βρεττανία γίνει μεγάλη,ὅπως και οἱ συγκρούσεις με τους Σκώττους δέν ἀντιπροσώπευαν ἀπειλή ἐκ των ἔξω.
    Για τα πλούσια ὀργανογράμματα με το πλήθος των σχηματισμῶν,θα πρέπει να κάνουμε μία διάκριση σε πρίν και μετά το 1974.
    Πρίν,ἡ Χώρα ἔπρεπε να ἀνταποκριθεί σε συμμαχικές ὑποχρεώσεις,ἀλλά και να παρουσιάσει πρόσωπο που να μετράει σε σύγκριση με αὐτό της γείτονος χώρας.
    Μετά το 1974,οἱ στρατιωτικοί εἶναι οἱ παρίες του πολιτικοῦ συστήματος,«που δέν δικαιοῦνται δια να ὁμιλοῦν»,ἀλλά μόνο να ἰκανοποιοῦν «κοινωνικά» αἰτήματα.
    Ἰδίως μάλιστα για τα πρώτα χρόνια της μεταπολιτεύσεως,δέν θα ἤθελα να ἤμουν στην θέση της στρατιωτικῆς ἡγεσίας ἕναντι της πολιτικῆς.

    @Πέτρο και ἀνώνυμο 9:52

    Kάτι παρόμοιο με την διάβαση του Σουέζ ἀντιπροσωπεύει αὐτό που ἔγραψα για Ἴμια στον κύβο.Οἱ ἀπέναντι μπορεί κάλλιστα να μπλοφάρουν ἐπί εὐρέος μετώπου,δίνοντας μας την ἑντύπωση ὅτι πάνε για κάτι μεγάλο,να μας ἀφήσουν να μαντεύουμε την ΚΠ,ἀλλά αὐτοί να ἔχουν πιάσει μικρονήσους με ἤ χωρίς πληθυσμό,μέχρι και τον 25ο μεσημβρινό,και να το ἐξαργυρώσουν κατόπιν γκριζάροντας μέχρι και το μισό Αἰγαίο,ὅχι ἀπαραίτητα σε ἑνιαία ἐπιφάνεια,ἀλλά σπέρνοντας θυλάκους ἀνάμεσα στην δυτική και την Μικρασιατική ἀκτή.
    Φανταστείτε ἀπλῶς γκριζαρισμένους τους Φούρνους.

  32. Ο/Η AXEΡΩΝ λέει:

    Και ἀκόμη περισσότερο,φανταστείτε γκριζαρισμένους τους Καλόγηρους.

  33. Ο/Η .+- λέει:

    @ΑΧΕΡΩΝ

    Συμφωνω για το γεγονος οτι η περιπτωση της Μ. Βρετανιας που εθεσα σαν παραδειγμα μπορει να χαρακτηριστει σαν ιδιαιτερη περιτπωση. Παρολαυτα εξακολουθει να εχει ενδιαφερον. Μια χωρα που δεν εχει τους απεριοριστους οικονομικους πορους εχει περισσοτερο απο ποτε αναγκη για μια σωστη τους διαχειρηση. Προσωπικα θεωρω οτι το λαθος που εχει γινει σε σημαντικο βαθμο ολα αυτα χρονια ειναι οτι εχει υποτιμηθει η οικονομικη και η ανθρωπινη πτυχη αυτου του θεματος. ευημερια των (πλασματικων) αριθμων!!!! Αυτο σημαινει οτι και η ιδια η πιθανη δομη δυναμεων που ειναι επιθημητο να επιλεχτει δεν μπορει να μην μηνει επηρεαστη απο αυτες τις πτυχες. Χαρακτηριστικο παραδειγμα αποτελει η περιπτωση του ΕΣ το 1944, και η οργανωση του με βαση την Βρετανικη βοηθεια. Ξεκινησαν ελπιζοντας σε πολλα αλλα στο τελος συμβιβαστικαν με τις 3 ΜΠ και τα Τγ Εθνοφυλακης. Μονο σε δευτερο χρονο μπορεσαν να αυξηθουν ποσοτικα οι σχηματισμοι και αυτο χαρις και στην Αμερικανικη βοηθεια που αντικατεστησε την Βρετανικη απο τον απριλιο του 1947.

    Σε οτι αφορα τις σχεσεις της Στρατιωτικης ηγεσιας και της Πολιτικης, δεν ειμαι σε θεση να κρινω μεχρι σε ποιο σημειο ισχυουν οσα αναφερεις. Τον αυγουστο του 1974 ομως ο Καραμανλης κοιμονταν σε μια θαλαμηγο, γιατι φοβονταν για την ζωη του!

    Η Πολιτικη ηγεσια μεχρι ενος σημειου μπορει να μην λαβει υποψη τις συμβουλες της Στρατιωτικης σε οτι αφορα τα θεματα αμυνης. Ειδικα μετα την περιπτωση των Ιμιων (αλλα και νωρητερα) δεν νομιζω οτι χωρουν αμφιβολιες.

    .και-

  34. Ο/Η elsiodur λέει:

    Στα όσα ενδιαφέροντα έχουν ειπωθεί θα ήθελα να προσθέσω ορισμένα σημεία που αποτελούν προσωπικές σκέψεις και συμπεράσματα:

    1) Οι Τούρκοι αν εκτελέσουν απόβαση σε μεγάλο νησί αυτό θα σημάνει ότι ο πόλεμος θα έχει ήδη χαθεί στον αέρα και στην θάλασσα! Απόβαση χωρίς πλήρη αεροναυτική κυριαρχία (όχι απλά τοπική) είναι αυτοκτονία. Ακόμα και έτσι οι απώλειές τους θα είναι βαριές κι ασήκωτες. Μόνο η συγκέντρωση, επιβίβαση, βομβαρδισμοί νήσου, κτλ θα πάρει το λιγότερο 5 με 7 ημέρες. Και μια τέτοια επιχείρηση μπορεί να ξεκινήσει με αποδεκτό ρίσκο μόνο αφού τελειώσουν με την ΠΑ και το ΠΝ. Σε διαφορετική περίπτωση διατρέχουν τον κίνδυνο προσβολής και καταστροφής ευρισκόμενοι ακόμα στους χώρους συγκέντρωσης. Ο πλήρης έλεγχος του νησιού θα απαιτήσει κι αυτός στην καλύτερη περίπτωση τουλάχιστον 5 με 7 μέρες. Κι αυτό, χωρίς το νησί να λάβει ενισχύσεις. Άρα πάμε για απαίτηση τουλάχιστον 20 ημερών διαρκών επιχειρήσεων, χρόνος εξωπραγματικός και μη ρεαλιστικός. Στην ίδια εκτίμηση πρέπει να έχει καταλήξει και το Ελληνικό επιτελείο, δίνοντας προτεραιότητα στις μικρές νήσους με ασκήσεις τύπου Πυρπολητής που μπορεί να προσβληθούν αιφνιδιαστικά δημιουργώντας τετελεσμένα.

    2) Παρόλο τις λογικές παραδοχές στο (1) η μοναδική κύρια μεγάλης κλίμακας εκπαιδευτική διακλαδική δραστηριότητα σε όλη τη Δ. Τουρκία συνεχίζει να είναι η άσκηση EFES με σενάριο κατάληψης κύριας νήσου κι όχι η διάβαση ποταμού!! Εδώ τι ακριβώς θέλουν να μας που οι ποιητές, πέρα από τη φυσιολογική διατήρηση ικανότητας σχεδίασης και εκτέλεσης αμφίβιων επιχειρήσεων;
    Ή ότι σκέφτονται να ενεργήσουν χωρίς πλήρη εξασφαλισμένη αεροναυτική υπεροχή, ή ότι είναι βέβαιοι ότι θα την εξασφαλίσουν πολύ σύντομα στα πρώτα 24ωρα και σε άλλα λίγα 24ωρα θα πάρουν το νησί παρελαύνοντας, ή δεν έχουν τι άλλο να δοκιμάσουν σε άσκηση κι απλά εκφοβίζουν και την Ελληνική πλευρά, κυρίως την Ελληνική πολιτική ηγεσία γνωρίζοντας τα φοβικά σύνδρομα που την διακατέχουν!

    3) Οι Σοβιετικοί κατά την διάρκεια του ψυχρού πολέμου έκαναν πλήθος ρεαλιστικών ασκήσεων και δοκιμών των επιθετικών τους σχεδίων τα οποία εν συνεχεία τα περνούσαν από κόσκινο. Το ίδιο και οι δυτικοί. Υπήρξε τόσος ρεαλισμός που ασκήσεις φάνηκαν σαν επικείμενη επίθεση φθάνοντας στα πρόθυρα σύρραξης. Οι Τούρκοι και η 1η Στρατιά τους δεν έχει να επιδείξει ούτε μία μεγάλης κλίμακας άσκηση αντίστοιχη της Παρμενίων, όχι μόνο τώρα αλλά τα τελευταία τουλάχιστον 15 χρόνια. Εδώ, ποιο το συμπέρασμα; Μήπως παίζει κάποιο ρόλο ότι ο ΔΚΤΗΣ της 1ης Στρατιάς συνήθως από παράδοση προαλείφετε για Α/ΓΕΕΘΑ και δεν θέλουν να υπάρχει «κριτική» στην απόδοση που θα μετρηθεί σε μια ΤΑΜΣ και επιμένουν σε «σεμινάρια»; Μήπως γι αυτό το βάρος πέφτει στην στρατιά Αιγαίου; Δεν ξέρω, ρωτώ…

    4)Τώρα αν συμβαίνει το παραπάνω αυτό κάτι λέει για την ποιότητα του ΤΣ ως οργανισμού και τον τρόπο σκέψης που τον διαπερνά. Εμείς καλά κάνουμε και προετοιμαζόμαστε για το χειρότερο δυνατό σενάριο αναλύοντας και κριτικάροντας τα πάντα. Αν ισχύει όμως έστω και μέρος από τα όσα ανέφερα, τότε δεν ξέρω αν θα δοκιμάσουν απόβαση χωρίς εξασφαλισμένη αεροπορική υπεροχή στηριζόμενοι στο μεγαλείο της Τουρκίας, είμαι βέβαιος όμως πως αν δοκιμάσουν ελιγμό στα πλαίσια της 1ης Στρατιάς, όχι συγχρονισμό δεν θα επιτύχουν αλλά προσωπικά το βρίσκω πολύ πιθανό να έχουμε φαινόμενα ανάμιξης μονάδων και σχηματισμών κατά την φάση της προέλασης και λήψης επαφής. Μπροστά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο η εμπροσθοβαρής διάταξη μπορεί να αποδειχθεί ιδανική προς εκμετάλλευση της κατάστασης για ταχεία μετάβαση από την άμυνα στην επίθεση.

  35. Ο/Η ΚΛΕΑΝΘΗΣ λέει:

    «..Η Πολιτική ηγεσία μέχρι ενός σημείου μπορεί να μην λάβει υπόψη τις συμβουλές της Στρατιωτικής σε οτι αφορά τα θέματα αμύνης…» έγραψε ο φίλος .+-

    Ακριβέστερα, η πολιτική ηγεσία διαλέγει έτσι την Στρατιωτική ηγεσία ώστε οι συμβουλές της τελευταίας να είναι πολιτικά «ορθές».
    Στην ελληνική περίπτωση η πολιτική αντίληψη επιβάλει ένα μικρό στρατό, κατάλληλο για μικρούς πολεμ-ίσκους, που λύνονται με μικρές λωρίδες γης (Τ.Τ.) και δεν απαιτεί παρά μικρή θητεία και μικρούς κόπους. Βλέποντας το μέγεθος της απειλής, βλέπεις πως οι μικροί «ηγέτες» μικραίνουν το έθνος μας.

    Το αντίθετο του μικρού είναι το μεγάλο. Και επειδή αναφέρθηκε η Μεγάλη Βρετανία…
    «I have nothing to offer but blood, toil, tears, and sweat«. Τα μεγάλα Έθνη βγάζουν και μεγάλους πολιτικούς ηγέτες (που απαιτούν για το Έθνος και δεν τάζουν καθρεφτάκια).

  36. Ο/Η AXEΡΩΝ λέει:

    Για το 1),ἴσως ὑποκρύπτει την προτίμηση των Τούρκων να πάνε σε κάτι ὀπερεττικό,ἐπικοινωνιακῶς ἐκμεταλλεύσιμο ὅμως,και για τον λόγο αὐτό δραματοποιημένο,ἀλλά μικρῆς κλίμακος ἐπιχειρησιακῶς,με σκοπό να προκαλέσουν τον γνωστό πανικό στους ἑν Ἀθήναις φοβικούς (στην πραγματικότητα διατεταγμένα φοβικούς διασπορείς ἡττοπάθειας),και να ἀποφύγουν τα ξεσηκώματα που ἀναφέρεις,τα ὁποία ὅντως ἀπαιτοῦν ἡμέρες,ὥστε να αἰφνιδιάσουν,πετυχαίνοντας κατόπιν μία πλουσιοπάρχα ἀμοιφθεισόμενη ἀποκλιμάκωση.
    Ἴμια στον κύβο,με κίνδυνο να γίνω βαρετός.
    Για το 2),ἴσως ἔχεις δίκηο,ἀλλά δέν ἀποκλείεται ἡ Efes να ἀξιοποιηθεί και ὡς προπέτασμα για να περάσει στα μουλωχτά ἡ λαθροχειρία «Ἴμια στον κύβο».
    Για το 3) και 4),ἴσως και να ὑποκρύπτει κάποια ἀνατολίτικη πονηριά.
    Ἡ ἀλήθεια εἶναι ὅτι το 1974 ἔδειξαν ἐπιφυλακτικότητα στον Ἔβρο,ἀλλά αὐτό ἦταν κάτι που τους συνέφερε ἀπολύτως,ἐφ ὅσον εἴχαν κάθε λόγο να περιορίσουν το μάτς ἐκεί που εἴχαν το πλεονέκτημα,στην Κύπρο.
    Την ἐπόμενη φορά,μπορεί να τους συμφέρει να περιορίσουν το μάτς στο Αἰγαίο,ἰδίως ὅταν ἑμείς ἔχουμε πρακτικῶς αὐτοπεριοριστεί στο κατενάτσιο.
    Εἰδικά ὅμως σε ὅτι ἀφορᾶ την ἐκτίμηση σου ὅτι «στα πλαίσια της 1ης Στρατιάς, όχι συγχρονισμό δεν θα επιτύχουν αλλά προσωπικά το βρίσκω πολύ πιθανό να έχουμε φαινόμενα ανάμιξης μονάδων και σχηματισμών κατά την φάση της προέλασης και λήψης επαφής. Μπροστά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο η εμπροσθοβαρής διάταξη μπορεί να αποδειχθεί ιδανική προς εκμετάλλευση της κατάστασης για ταχεία μετάβαση από την άμυνα
    στην επίθεση»,ἔχω μόνο να παρατηρήσω ἀπλούστατα,ὅτι θα ἦταν μία θεμιτή ἴσως προσδοκία,ἄν ἑμείς εἴχαμε κάνει πάν το δυνατόν για να χτίσουμε ἐπιθετικές δυνατότητες,με σχηματισμούς ἐλιγμού καλά προικοδοτημένους,ἐπαρκείς ἐφεδρείες και ἐφόδια,και ἄρτια ἐκπαίδευση.
    Ὅταν ὅμως δέν κάνουμε το πρώτο και αὐτονόητο,να κρατήσουμε την ἐπάνδρωση σε ἀποδεκτό ἐπίπεδο,δηλαδή με ἐξορθολογισμό της δομῆς δυνάμεων,ἀλλά και ἀκατέβατα 18μηνη θητεία με πραγματική ἐκπαίδευση,και ἀκολούθως να συντηρήσουμε την ἐφεδρεία,ἀλλά σπεύδουμε να προεξοφλήσουμε ὅτι θα ψοφήσει ἑγκαίρως ἡ κατσίκα του γείτονα,ἴσως ἀναγκαστοῦμε να διαπιστώσουμε,και με ὀδυνηρό μάλιστα τρόπο ,ὅτι δέν εἴμαστε μαίτρ στο βουντού…

  37. Ο/Η Πάτε καλά; λέει:

    Ι)Οσον αφορα το 1 και το 4, ειναι παρα πολυ πιθανο να ισχυει αυτο που λες αν και σε προσφατες κρισεις αν θυμαμαι καλα, ο διοικητης της στρατιας του Αιγαιου ηταν αυτος που εγινε αρχηγος ΓΕΕΘΑ.
    ΙΙ)Οσο αστειο/ευκταιο και αν ακουγεται,οσον αφορα τα 1 και 2, θεωρω πως ισως απεναντι να νομιζουν πως αν προσπαθησουν αποβαση στην τριαδα των μεγαλων νησιων που ειναι τα πιο επιφοβα(Χιος,Σαμος,Κως), θα ειναι το ιδιο ευκολο με την Κυπρο.Τουλαχιστον εγω εχω την υποψια πως θεωρουν πως αν κανουν αποβατικες κινησεις ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ σε τουλαχιστον 2 νησια(πχ Σαμος,Χιος), οι αντιπαλοι τους θα λυγισουν μπροστα στους μικροτερους τους αριθμους, θα προκληθει συγχιση και μπροστα σε αυτο το σεναριο θα μπορεσουν μεσα σε 5 μερες να εκκαθαρισουν το νησι εκμεταλλευομενοι την εγγυτητα και και την ποσοτικη τους υπεροχη.
    ΙΙΙ)Επισης θελω να επιστησω λιγο την προσοχη σε ολους τους αναγνωστες στην τραγωδια της Κυπρου-περα απο την ατελειωτη μ@#$ που μας βαραγε και τις προδοσιες, η αποβαση των αγαπητων γειτονων μας στο νησι ηταν τσιρκο.Και ομως, αυτη η επιχειρηση θεωρειται απεναντι ως προτυπο επιχειρησης λογω του αποτελεσματος.Με αποτελεσμα γενιες και γενιες στρατηγων να εχουν γαλουχηθει με τετοια κριτηρια ποιοτητας…

  38. Ο/Η Alfadog777 λέει:

    Αγαπητοί φίλοι, χαίρομαι γιατί βλέπω ότι υπάρχει αντίληψη των προκλήσεων και όχι θρησκευτική προσκόλληση σε «αξιώματα». Εγώ αυτό που θα τονίσω, αφού νομίζω τα υπόλοιπα τα είπατε πολύ αναλυτικά, είναι η ανάγκη οργάνωσης εδάφους, είτε είναι εμπροσθοβαρής είτε όχι η διάταξη μας. Με αυτή θα γίνει και πιο έντονη η αποτροπή και οικονομία δυνάμεων θα επιτευχθεί. Τομές, σκέπαστρα, κλπ θα θωρακίσουν το προσωπικό στον Έβρο και τα νησιά, δυσκολεύοντας ΠΑΡΑ ΠΟΛΥ την όποια επιθετική ενέργεια, μειώνοντας τα πιθανά αποτελέσματα αιφνιδιασμού και άρα απομακρύνοντας το ενδεχόμενο αυτό και δίνοντας μας χρόνο να αντιδράσουμε όπως πρέπει, τη στιγμή που πρέπει.

    Την ανάπτυξη μας μπροστά προσωπικά δεν τη θεωρώ ατόπημα δεδομένων των συνθηκών. Είναι ίσως ανορθόδοξη λύση, αλλά επ’ ουδενί λάθος εκ προοιμίου. Ούτε το ΝΑΤΟ είχε μεγάλες εφεδρείες και το κυριότερο, είχε ελάχιστες συγκριτικά με την απειλή στην περιοχή ενδιαφέροντος. Στην Βρετανία και τις ΗΠΑ υπήρχαν σχηματισμοί, αλλά μέχρι να φτάσουν, μάλλον θα ήταν αργά…

    Η συγκεκριμένη -«εμπροσθοβαρής»- διάταξη μας προστατεύει πολύ καλύτερα από εκπλήξεις τύπου Σινά ’73, Ίμια στον κύβο, κλπ. Πιστεύω ότι το παρελθόν μας διδάσκει ότι στην περίπτωση μας αυτό είναι το πιθανότερο, παρά ένας ολοκληρωτικός πόλεμος που θα δημιουργούσε εμπλοκές που δεν εξυπηρετούν ποτέ τα συμφέροντα των τρίτων… Κάτι αντίστοιχο έγινε και το ’96. Εάν ήμασταν έτοιμοι και κρατούσαμε σκληρή στάση, δε θα συνέβαινε τίποτα. Με την απειλή πολέμου, αλλά στην πραγματικότητα με 9 τύπους σε μια βάρκα σε ένα βράχο στο πουθενά, γκριζάρανε το μισό Αιγαίο, νομιμοποίησαν τις επιδιώξεις τους (Μαδρίτη), έπληξαν το ηθικό μας και τώρα τρέχα μάζεψε τα… Υπάρχει μάλλον απειλή πολέμου, παρά σοβαρό ενδεχόμενο πολέμου, ας κάνουμε σοβαρή αποτροπή και ας μην τους υποτιμούμε, αλλά να μην τρέμουμε κιόλας.

    Για αυτούς τους λόγους είμαι θιασώτης της εμπροσθοβαρούς διάταξης που κάνει τέτοια «κόλπα» επικίνδυνα και με ρίσκο για όλους τους «ταχυδακτυλουργούς» και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού. Με επιπλέον ισχύ πυρός (π.χ. συντάγματα ΠΒ με ΠΕΠ στις μεραρχίες) μέχρι προληπτικό πλήγμα θα μπορούμε να συζητάμε. Εκείνο κι αν θα είναι αλλαγή δεδομένων!

    Άλλο πολύ σημαντικό θέμα είναι η διαχείριση κρίσεων και συμβάντων από την ηγεσία. Να γίνει σαφές ότι έχουμε να κάνουμε με νταήδες/θρασύδειλους. Να γίνει κτήμα μας ότι γενικός πόλεμος στο Αιγαίο προυποθέτει τη συμφωνία και ενεργό ενθάρρυνση των διαφόρων «προστατών» ΌΣΟ η ισορροπία δυνάμεων παραμένει σε λογικά πλαίσια. Τέτοια ενθάρρυνση είναι δύσκολη και μάλλον απίθανη, αλλά σε κάθε περίπτωση, μας συμφέρει περισσότερο να προστατευθούμε παρά κι άλλες ήττες χωρίς τουφεκιά. Συνεπώς, μην υποχωρείτε και εν ανάγκη να τους τραβήξουμε μαζί μας στον οικονομικό πάτο. Το ηθικό του κόσμου θα αναπτερωθεί από τέτοιες προσεγγίσεις και άφοβες ηγεσίες. Εδώ η Ταϊβάν αντιστέκεται σε ολόκληρη Κίνα, όντας και σχετικά απομονωμένη, η Σουηδία αψηφούσε τη Σοβιετική Ένωση επί δεκαετίες με την προκλητική «ουδετερότητα» της. Εμείς φοβόμαστε «παθολογικά» ποιους ακριβώς?

    Υ.Γ. Το ανέκδοτο ωραίο… Το έχω βέβαια ξανακούσει από φίλους κολλητούς Πόντιους και μάλιστα και στην πρωτότυπη εκδοχή που παραθέτεις, αλλά και πάλι καλό.

  39. Ο/Η T.T. λέει:

    ΧΧ ΤΘΜ (ΧΧIV + XXV ΤΘΤ) = 4 ΕΜΑ + 2 Μ/Κ ΤΠ=6
    ΙΙ Μ/Κ ΜΠ (33 + 34 Μ/Κ ΤΑΞ) = 2 ΕΜΑ + 4 Μ/Κ ΤΠ=6
    Με την γραμμική αντίληψη που μας διακατέχει υποθέτω ότι η μία Μεραρχία θα είναι πάνω και η άλλη κάτω.
    Και με την εμμονή μας να μη χάσουμε σπιθαμή εδάφους μπορούμε κάλλιστα να βρεθούμε με τους Τούρκους αμυνόμενους μέσα στα κανάλια δυτικά του Έβρου και με εμάς να πάμε να καταστρέψουμε την ΧΧΙ και την ΧΧΙΙΙ εκεί μέσα. Και μετά;
    Έξι Μονάδες πάνω, έξι Μονάδες κάτω. Και τέλος.

  40. Ο/Η Πετρος λέει:

    1. Το συνολικο σχεδιο «βαριοπουλα» ειχε επιθεση και στον Εβρο και στο Αιγαιο ( σχεδιο SUGA κ.α. ).

    2. Οι πολιτικοι δεν ειναι προδοτες. Εχουν αγνοια για λεπτομερειες, αρκετη παραπληροφορηση και παραπλανητικες εντυπωσεις. Εχουν κακη εικονα για τα αμυντικα θεματα. Ως συνεπεια; Κακη συνειδητοποιηση! Οποτε; Πρεπει να υπαρξει καλη και αποτελεσματικη ενημερωση για την αμυνα. Τονιζω ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ! Ποιος θα την κανει;

    3. Ο ΕΣ εχει κανει προσομοιωσεις σε Η/Υ διαφορα σεναρια. Καποιες «τελευταιες» αλλαγες οφειλονται σε προβληματα που εντοπιστηκαν και προβληματησαν σε αυτες, και οχι μονο.

    4. Στον ΕΣ εχουν υπαρξει αλλαγες και βελτιωσεις (ποιοτικες) που οι παλαιοτεροι και και οι του «Αμυντικου Τυπου» δεν μπορουν να εχουν εικονα. Οι παλαιοτεροι εχουν μεινει στις εντυπωσεις των παλαιων χρονων και οι του «Αμυντικου Τυπου» μεσα 2 ή 3 εικοσιτετραωρα σε μια «μοναδα» κτλ, στην καλυτερη περιπτωση, δεν επαρκουν για να εχουν μια αρκετα καλη ευρυτερη εικονα και για ευρυτερα θεματα.

    5. Το επιπεδο των αξιωματικων εχει βελτιωθει και σε καποιες περιπτωσεις εκπλησσει και ξενους!

    6. Το σχεδιο SUGA περασε απαρατηρητο. Βελισαριε, αν το κρινεις και εχεις χρονο κανε μια αναλυση γιατι ειναι αρκετα διδακτικο θεμα!

  41. Ο/Η elsiodur λέει:

    Για να υπάρξει γόνιμος διάλογος καλό θα ήταν να αναπτύξεις την άποψή σου με μεγαλύτερη λεπτομέρεια για το πως ακριβώς οραματίζεσαι μια διαφορετική αμυντική προσέγγιση. Να μας αναφέρεις το βάθος της εχθρικής εισχώρησης, την κλιμάκωση των εφεδρικών δυνάμεων, κτλ

  42. Ο/Η elsiodur λέει:

    Πάντα ο εχθρός του καλού είναι το καλύτερο. Οι ισραηλινοί στο Σινά το 73 διέσχισαν το Σουέζ χωρίς να διαθέτουν καν κατάλληλες συλλογές γεφύρωσης και ψάχνανε να τις βρουν την τελευταία στιγμή. Αποδείχτηκαν τολμηροί και ικανοί να δίνουν λύσεις με τα μέσα που διέθεταν χωρίς να κλονίζεται η θέλησή τους για διατήρηση του επιθετικού πνεύματος με εμμονή στον σκοπό και στο τέλος αυτό ήταν τελικά που μέτρησε και έκανε τη διαφορά. Οι επιθετικές δυνατότητες είναι πρωτίστως συνυφασμένες με τη δυνατότητα να αντιλαμβάνεσαι άμεσα τις αδυναμίες του αντιπάλου και να τις εκμεταλλεύεσαι προς όφελός σου στον κατάλληλο χρόνο εφαρμόζοντας την ισχύ σου με τρόπο που να τις αποκαλύπτεις και να επικεντρώνεσαι σε αυτές. Αν ο ΕΣ είναι ικανός να αναπτύξει επιθετικές πρωτοβουλίες αυτό θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό πέρα από εμάς κι από την απόδοση των αντιπάλων και τα λάθη που θα διαπράξουν αποκαλύπτοντας μας έτσι τις όποιες αδυναμίες τους.

  43. Ο/Η AXEΡΩΝ λέει:

    Πάντα ο εχθρός του καλού είναι το καλύτερο.
    ‘Eμείς στην Ἑλλάδα ὅμως,ὑποκαθιστοῦμε το κακό με το χείρον.
    Σχετικά με την ἔλλειψη ὑλικῶν γεφυροσκευῆς των Ἰσραηλινῶν το 1973,δέν στερούντο ἑντελῶς,ὑποδεικνύω χαρακτηριστικά την γέφυρα κυλίνδρων που σχεδίασε ὁ Νταβίντ Λασκόφ.(http://hellarmforces2010.blogspot.de/2013/12/q.html)
    Ἐπίσης,ἡ τόλμη,την ὁποία ἀδιαμαφισβητήτως ἐπέδειξαν οἱ Ἰσραηλινοί,στηρίχτηκε και σε γεωγραφικά και τακτικά δεδομένα που ἄν δέν εὐνοοῦσαν,τουλάχιστον δέν ἀπαγόρευαν το ἑγχείρημα,στο ὁποίο ἑν πάση περιπτώσει κατέφυγαν ὅταν ἡ πορεία των ἐπειχειρήσεων στο Σινά ἀπαίτησε κάποιον ἀντιπερισπασμό,και δέν φαίνεται καθόλου,μα καθόλου πιθανό,ὅτι οἱ Ἰσραηλινοί θα κατέφευγαν σε αὐτό ἄν δέν κλονιζόταν στην χερσόνησο.

  44. Ο/Η Indirect λέει:

    Καλησπέρα σας

    Δεν θα μπορούσα να μην ομολογήσω ότι υπέστην τόσο στρατηγικό όσο και τακτικό αιφνιδιασμό, από τον ‘’ελιγμό’’ της δνσης της ιστοσελίδας με την σταδιακή εμφάνιση των δύο κειμένων… Οπότε δεν θα έπρεπε να εκδηλώσω τόσο νωρίς τις προθέσεις μου… Αλλά μήπως αυτό δεν είναι τελικά ελιγμός (που κάνει άκαιρη την προηγούμενη εμπλοκή μου?) Σε ένα μικρό βιβλιαράκι που έτυχε να διαβάσω, με θέμα τη ζωή του Βελισσαρίου, αναφέρει κάπου ότι ο ήρωας θεωρούσε ότι «εφόσον υπάρχει εφεδρεία υφίσταται ελιγμός».
    Είναι περιττό να πω, ότι η προσέγγιση Αρματιστή (όπως την διατυπώνει εδώ) με βρίσκει σύμφωνο στις αρχές της. Διαφωνώ όμως, με τον χαρακτηρισμό «πεζικοκεντρική» όπως χρησιμοποιείται (έχει εντελώς αρνητική χροιά). Καθόσον δεν φταίει σε τίποτα η ιστορία του ενδόξου πεζικού μας σε τελική ανάλυση (και διαθέτει και εξαιρετικούς αξκούς)… Ας χαρακτηρίσουμε την τάση ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΚΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ’’. Και μπορεί να ενοχλεί ίσως ο όρος, αλλά νομίζω ότι περιγράφει συνοπτικά μία αντίληψη που μπορεί να έχει πρόσβαση σε κάθε όπλο και κλάδο ίσως… Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί και ως αντίληψη του «Καλού Ταβερνιάρη», που έχει τακτοποιήσει όμορφα-όμορφα τα τραπέζια της ταβέρνας του, έτσι όπως τα …περίλαβε από τον προηγούμενο ιδιοκτήτη και περιμένει να του παραγγείλουν οι νέοι πελάτες του… «γαρδούμπα αυγολέμονο», πλην όμως ξαφνικά έρχεται ένα εκδρομικό πούλμαν με 50 μαθητές, του ζητούν πίτσα, μακαρονάδα και τα συναφή και δεν μπορεί να τους εξυπηρετήσει: στον τακτοποιημένο και σχολαστικό κόσμο του, δεν μπορεί να υπάρχουν 50 πελάτες μαζεμένοι και είναι αδιανόητο να μην του παραγγέλνουν αυτό που εκείνος έχει προετοιμάσει. Εννοείται δε, ότι δεν υπάρχουν τίποτα πίτσες στην κατάψυξη…
    Φυσικά και δεν έχω τίποτα με την τίμια τάξη των ταβερνιάρηδων. Με τους σουβλατζήδες που έχουν άποψη για το ποιά μονάδα κλείνει, ποιά ανοίγει στην περιοχή τους….εεεεε ….με αυτούς, έχω πρόβλημα!!!

    Φιλικά

    ΥΓ: πιστεύω να μην το έριξα το επίπεδο…

  45. Ο/Η ανδρεας λέει:

    αρματιστή μια ερώτηση να κάνω. αν είναι να ξεκινήσει εισβολή στον Εβρο τι θα έχει απομείνει μετα την προπαρασκευή ου πυροβολικού; βέβαια να έχουμε δύναμη επί του έβρου, αλλά δεν θα είναι καλύτερα το μεγαλύτερο μέρος να είναι σε κάποιο βάθος;

  46. Ο/Η Ανδρέας λέει:

    Γράφετε:

    «Ασχέτως της πολιτικής εκτίμησης που έχει κανείς για το πρόσωπο του Μεταξά, είναι δύσκολο να αμφισβητήσει κανείς τη στρατιωτική του ικανότητα, και, πολύ περισσότερο, να αμφισβητήσει την αναφορά του σε γενικές αρχές της Τέχνης του Πολέμου.»

    Ακριβώς για αυτό η άρνηση του Μεταξά να αναλάβει την αρχιστρατηγεία του στρατού κατά τον μικρασιατικό πόλεμο, μετά την εκδίωξη του Παπούλα, μόνο ως εθνική προδοσία μπορεί να λογιστεί.

    Η στρατιωτική εξέλιξη δεν ήταν αναπόφευκτη. Απλώς την προκάλεσε η ανικανότητα του Χ»ανέστη. Με τον Μεταξά στο τιμόνι δεν υπήρχε περίπτωση τέτοιας συντριπτικής και καταστροφικής ήττας.

  47. Ο/Η Βελισαριος λέει:

    Αγαπητέ φίλε,

    Ο ισχυρισμός ότο η άρνηση του Μεταξά να αναλάβει την αρχιστρατηγία κατά τη Μικρασιατική Εκστρατεία όταν αυτή του προτάθηκε «μόνον ως εθνική προδοσία μπορεί να λογιστεί» πάσχει από βασικά λογικά κενά.

    Κατ΄αρχάς, κατά τη στρατιωτική δεοντολογία, (ακόμη και) ένας εν ενεργεία αξιωματικός δεν έχει δικαίωμα να αρνηθεί καμία τοποθέτηση και καμία αποστολή που του ανατίθεται ΠΛΗΝ αυτής του αρχιστρατήγου. Ο λόγος είναι, φαντάζομαι, προφανής.

    Κατά δεύτερον, και για να γίνω πιο ακριβής στη δική μου διατύπωση του κειμένου: είναι δύσκολο να αμφισβητήσει κανείς την επιτελική ικανότητα του Μεταξά. Η στρατιωτική ικανότητα είναι κάτι ευρύτερο. Ο Μεταξάς υπήρξε εξαιρετικός επιτελικός αξιωματικός, αλλά δεν διακριθηκε ποτέ στη διοίκηση (γιατί δεν άσκησε ποτέ και διοίκηση), και η διοίκηση είναι κάτι διαφορετικό. Πέραν της επιτελικής ικανότητας, απαιτεί ηγετική ικανότητα (δηλαδή ικανότητα να εμπνέεις τους υφισταμένους να σε ακολουθούν, ικανότητα να διατηρείς την ψυχραιμία υπό την πίεση της ευθύνης (και λιγότερο του φυσικού φόβου), και ικανότητα να λαμβάνεις αποφάσεις και να αναλαμβάνεις την ευθύνες. Σε αυτά η στρατιωτική επίδοση του Μεταξά παραμένει άγνωστη (δεν αποκλείεται να ήταν εξαιρετικός, αλλά δεν προκύπτει αυτό από κάπου). Συνεπώς, ο Μεταξάς δεν ήταν αυτονοήτως ο ιδανικός αρχιστράτηγος. Σε ότι αφορά τη βαρύτητα της επιτελικής ικανότητας καθ΄εαυτής, να υπενθυμίσω το προφανές: όταν με την απομάκρυνση του Σαρηγιάννη ανέλαβε νέος επιτελάρχης στη Στρατιά Μικράς Ασίας ο συνταγματάρχης Πάσσαρης, αμέσως διαπίστωσε την προβληματικά διάταξη της και εισηγήθηκε αναδιάταξή της στον Χατζανέστη. Αυτός τον κατακεραύνωσε, κρατώντας τη ΣΜΑ παγωμένη (και η διάταξη της ΣΜΑ υπήρξε βασικός λόγος για την ήττα της).

    Κυρίως όμως, εξ αιτίας της πολιτικής πόλωσης της εποχής, μας διαφεύγει όμως αυτό που θα όφειλε να είναι προφανές: την ευθύνη για τη Μικρασιατική Καταστροφή τη φέρουν αυτοί που διαχειρίστηκαν τις τύχες της χώρας κατά την επίμαχη περίοδο. Και, για να επικεντρωθούμε στο συγκεκριμένο θέμα, την ευθύνη φέρουν αυτοί που επέλεξαν στρατιωτική ηγεσία (και φυσικά, όχι μόνον αρχιστράτηγο). Αυτοί επέλεξαν έναν παντελώς ακατάλληλο άνθρωπο (τον Χατζανέστη), αλλά δεν προκύπτει από πουθενά ότι είχαν αποκλειστικά δύο επιλογές, τον Μεταξά και τον Χατζανέστη, ο πρώτος αρνήθηκε και αναγκάστηκαν να καταφύγουν στον δεύτερο. Αντιθέτως, και στις δύο επιλογές αρχιστρατήγου (Παπούλας, Χατζανέστης), επέλεξαν με απόλυτη ανευθυνότητα και μικροπολιτικά κριτήρια, και αυτή υπήρξε η βαρύτατη ευθύνη τους για την Καταστροφή. Οι επιλογές τους ήταν πολλές, ακόμη κι αν περιορίζονταν (αναπόφευκτα) από τον Διχασμό. Αλλά οι υπεύθυνοι και τις δύο φορές επέλεξαν «κολλητούς» και όχι ικανούς αξιωματικούς (και οι δύο επιλογές υπήρξαν εξ ίσου καταστροφικές, ασχέτως αν η μία ήταν πιο εμφανώς καταστροφική). Το δίλημμα «Χατζανέστης ή Μεταξάς» προκύπτει εκ των υστέρων, τεχνητά, και για πολιτικούς λόγους.

  48. Τα πράγματα είναι απλά Βελισάριε. Απλούστατα. Μπορούσε να αναλάβει, υποτίθεται ότι ήταν ο καλύτερος διαθέσιμος. Τώρα αν ήταν άριστος επιτελικά (με βάση τις σπουδές; πού φάνηκε άραγε αυτό;) δε μπορεί να ήταν σκράπας στα υπόλοιπα, εξάλλου στη συνέχεια κυβέρνησε κράτος και μάλιστα δικτατορικότατα. Εκτός αν ήταν καλύτερος στο να πυροβολεί διαδηλωτές και να στέλνει κόσμο στα ξερονήσια από το να διοικεί στρατό. Εγώ ξέρω ότι ο στρατιωτικός βγάζει τη στολή μετά θάνατον και κυρίως δεν τη βγάζει όταν ο τόπος κινδυνεύει και τον παρακαλάνε να αναλάβει. Και δεν περιμένει να αρχίσουν να φτάνουν οι πρώτοι πρόσφυγες για να κάνει τον πρωθυπουργό επί ημιθανούς πτώματος. Αλλά καλά του τα χώνει ο Γεώργιος Βλάχος στην Καθημερινή στις 25-8-1922 (7 Σεπτεμβρίου 1922 με το νέο ημερολόγιο). Κωλοτούμπας ο Βλάχος, υποστηρικτής του Μεταξά μετά (και άλλες πολλές τούμπες επίσης) αλλά το άρθρο του σπάει κόκαλα
    .
    http://infognomonpolitics.blogspot.gr/2009/10/1922_30.html#.Uz29d1fPvic

    Και μπαίνω στον πειρασμό να απομονώσω δυο φράσεις:
    «Το Κράτος το οποίον εφήρμοσε τον νόμον περί ληστείας δια να συλλάβει τους ανυποτάκτους, της υπαίθρου της χώρας, το οποίο εφάνη αμείλικτον όταν κανείς τσοπάνης, πατήρ τεσσάρων ή πέντε τέκνων, δεν προσήλθεν εν καιρώ…τον αφίνει και φεύγει»
    «Φύγε απ’ εδώ. Άνθρωπε μ ι κ ρ έ, που περίμενες να κατασκευάσεις πρωθυπουργικόν φράκον από τα ράκη. Φύγ’ απ’ εδώ α ν υ π ό τ α κ τ ε σ τ ρ α τ ι ώ τ α των αναγκών μου, αυτόκλητε κηδεμών της ατυχίας μου, τέκνον άχρηστον, άνθρωπε μηδέν.»

    Ό,τι και να έκανε ο Βενιζέλος, όσα σφάλματα και να διέπραξε, άλλο εθνάρχης και άλλο πολιτικάντης. Και το λέω εγώ που ξέρω ποιος ψήφισε το Ιδιώνυμο. Ο Μεταξάς υπερπροβλήθηκε ως φιλοβασιλικό αντίβαρο στον Βενιζέλο αλλά η σύγκριση είναι τραγική για τον πρώτο. Η συνεχής προβολή του Μεταξά και σήμερα ακόμη ανταποκρίνεται στην ίδια ανάγκη από ανάλογους ιδεολογικά κύκλους και αν δεν ήταν στο τιμόνι το 1940 κανείς δεν θα τον θυμόταν. Χωρίς να θέλω να γίνω περισσότερο εμπαθής (είμαι, προφανώς), ο βασιλιάς κυβερνούσε και πάνω από τον βασιλιά οι Άγγλοι. Και τον Κύρου να έβαζε πρωθυπουργό ο βασιλιάς, πάλι Όχι θα έλεγε στους Ιταλούς.

  49. Ο/Η Βελισαριος λέει:

    Αγαπητέ ΦΚΜΚ,

    Δεν ξέρω πως φτάσαμε από την άρνηση του Μεταξά να αναλάβει αρχιστράτηγος στη σημερινή συνεχή προβολή του Μεταξά(;) και τις ιδεολογικές αιτίες της.

    Αν κανείς αναζητήσει τους λόγους της Μικρασιατικής Καταστροφής, η άρνηση του Μεταξά να αναλάβει την αρχιστρατηγία δεν αποτελεί αιτία. Δεν αποτελεί καν πιθανή αιτία προς εξέταση. Δηλαδή, υπήρχε ένας και μόνον άνθρωπος που ήταν ικανός να ηγηθεί ικανοποιητικά της εκστρατείας (από τον Δεκέμβριο του 20 και μετά), κι αφού αυτός δε δέχτηκε, ήμασταν καταδικασμένοι; Προφανώς είναι το ίδιο το ερώτημα που δε στέκει (αν δεν έχει κανείς αντιμεταξική εμμονή).

    Όπως είπα: ο Μεταξάς ήταν εξαιρετικός επιτελής. (Αφού ο συλλογισμός σου το έχει αυτό ανάγκη ως υπόθεση, γιατί το αμφισβητείς και αυτό;) Αυτό, εκ των πραγμάτων δεν τον καθιστούσε καλό σε όλους τους ρόλους. Ως επιτελής δοκιμάστηκε, ως διοικητής όχι. Μπορεί και να ήταν, μπορεί και να μην ήταν. Δεν είναι θέμα κατάρτισης και «σκράπα», είναι άλλης φύσεως ζήτημα. Το ένα δεν αποκλείει το άλλο, και το ένα δεν εξασφαλίζει το άλλο.

    Μεταξύ των λόγων της Καταστροφής υπήρξε η ανεπαρκής διοίκηση της ΣΜΑ. Δεν αναφέρομαι στο συνολικό επίπεδο της επιτελικής ικανότητας που (δεν) επέδειξε η ΣΜΑ σε όλα τα επίπεδα, αναφέρομαι στη διοίκηση της ΣΜΑ. Το πρόβλημα της ΣΜΑ δεν ήταν ότι δεν είχε «ιδιοφυή» ηγέτη, το πρόβλημά της από τον Δεκέμβριο του ’20 και μετά ήταν ότι είχε ως διοικητές έναν απολύτως ανεπαρκή (μηδενική επιτελική κατάρτιση, επαναλαμβάνω: μηδενική – όχι μηδαμινή) κι έναν εκτός τόπου και χρόνου παλαβό. Φυσικά, και οι δύο ήταν πολιτικοί «κολλητοί». (Μη μου πεις εδώ ότι είναι «ιδεολογικό» αυτό το πρόβλημα: ο Στάλιν κόντεψε να φτάσει στην κρεμάλα επειδή είχε φάει λάχανο μερικές χιλιάδες αξιωματικών που ήταν μέλη του δικού του κόμματος, και έβαλε κάτι ραμολιμέντα να διευθύνουν τις επιχειρήσεις). Μεταξύ των Παπούλα-Χατζανέστη και Μεταξά, υπήρχαν μερικές δεκάδες αξιωματικών που θα μπορούσαν να έχουν τοποθετηθεί, και που δε θα μας έφτασαν εκεί που φτάσαμε – χωρίς να μπορεί κανείς να ξέρει και που ακριβώς θα φτάναμε, φυσικά.

    Με τους ίδιους κανόνες που ένας αξιωματικός βγάζει τη στολή μετά θάνατον, δικαιούται (ηθικά) να αρνηθεί να αναλάβει μια συγκεκριμένη θέση: του αρχιστρατήγου. Δεν είναι τυχαίο αυτό το δικαίωμα.

    Όσο για τον Βλάχο… λυπάμαι, αλλά πραγματικά ατυχής η επικουρία. Ο λίβελος του «οίκαδε»; Χωρίς μισό επιχείρημα; (ή, με ένα «επιχείρημα» που θα έπρεπε να ντραπεί να το εκστομίσει: «Το Κράτος το οποίον εφήρμοσε τον νόμον περί ληστείας δια να συλλάβει τους ανυποτάκτους, της υπαίθρου της χώρας«;)

    100 χρόνια αργότερα, έχει έρθει η ώρα να σταματήσουμε να αντιμετωπίζουμε τη Μικρασιατική Εκστρατεία (και Καταστροφή) σαν αγώνα Ολυμπιακού-Παναθηναϊκού.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s