Μικρασιατική Εκστρατεία

Μετά από μία αρκετά μεγάλη περίοδο εκτός λειτουργίας, η ιστοσελίδα της Μικρασιατικής Εκστρατείας στην οποία δημοσιεύεται το σύνολο του υλικού της έρευνας του ιστολογίου για τη στρατιωτική ιστορία της εκστρατείας, επανήλθε σε λειτουργία.

Στο αμέσως προσεχές διάστημα θα προστεθεί στη σελίδα το υλικό που έχει προκύψει κατά την περίοδο της αδράνειάς της, ενώ θα συνεχίσει να προστίθεται το νέο υλικό που σταδιακά δημιουργείται. Ο σκοπός είναι σταδιακά η ιστοσελίδα να καταστεί το βασικό μέσον για την προβολή του υλικού.

Η προσπάθεια για την έρευνα και την εξιστόρηση της στρατιωτικής ιστορίας της Μικρασιατικής Εκστρατείας συνεχίζεται, με αρκετά και φιλόδοξα σχέδια.

15 Responses to Μικρασιατική Εκστρατεία

  1. Κωνσταντίνος Τραυλός says:

    Εξαιρετικά νέα!

  2. Κρίτων says:

    Περιμένουμε με ξεχωριστό ενδιαφέρον.

  3. Bob Batons says:

    Εξαιρετικά νεά. Θα ήθελα σε αυτό το σημείο, να ρωτήσω κάτι σχετικό με τη Μικρασιατική Εκστρατεία: Αν ισχύει ότι μετά τη νικηφόρα θερινή επίθεση του 1920, οι Σύμμαχοι έστειλαν δυνάμεις να χωρίσουν τους Έλληνες από τους Τούρκους. Το απόσπασμα είναι από το βιβλίο του «Jean de Murat, The Great Extirpation of Hellenism & Christianity in Asia Minor, Miami, 1999, p. 95.»
    Δε γνωρίζω αν έπρεπε να γράψω το σχόλιο σε αυτό το ποστ ή αλλού οπότε θα ήθελα την κατανόηση σας.

  4. Τι ακριβώς ισχυρίζεται ο συγγραφέας? Αν μιλάμε για την παράθεση «ειρηνευτικών» δυνάμεων, αυτό δεν ισχύει. Αν μιλάμε για την αποστολή παρατηρητών κτλ, ίσως. Οι θερινές επιχειρήσεις δεν σταμάτησαν λόγω παρεμβολής συμμαχικών δυνάμεων. Σταμάτησαν λόγω έλευσης φθινόπωρου, και αποσάθρωσης του οδικού δικτύου, και αδυναμίας του Ελληνικού στρατού να συνέχιση προέλαση πριν προεκτείνει το σύστημα λογιστικής υποστήριξης (μετατροπή του Ουσακ και του Αινεγκολ σε κέντρα ανεφοδιασμού), και λόγω των εκλογών. Έκτος αυτού, ο Βενιζέλος δεν είχε θέσει στόχο είτε το Αφυον είτε το Εκσι-Σεχιρ. Εδώ και την Προύσα δεν την ήθελε (υποθέτω γιατί ευελπιστούσε να την αφήσει σαν πιθανή έδρα της Σουλτανικής κυβέρνησης, αν κατάφερνε να πείσει του Συμμάχους να διώξουν την Οθωμανική Κυβέρνηση από την Πόλη).

  5. Κ/Δ ΚΒ says:

    Κάπου έχω διαβάσει αλλά δεν έχω μπορέσει να διασταυρώσω, ότι η προέλαση έπαυσε μετά από πίεση της Ιταλίας.

  6. ΑΧΕΡΩΝ says:

    @Bob Batons
    10 Δεκεμβρίου 2019 στο 21:37

    Έχω διαβάσει το βιβλίο «Η αισχρά προδοσία» του Μενάνδρου Φοίβου Ακάδημου.(Menander Phoebus Academus,ψευδώνυμο του Jean de Murat,Ιωάννη Μουρατίδη.)
    Το ανωτέρω βιβλίο είναι επιεικώς άσχετο με την στρατιωτική διάσταση,εκτός αυτού έχει βαλθεί να δώσει δίκαιο στον Φαλμεράϋερ,και τέλος,στο μεγαλύτερο μέρος του,δέν ασχολείται κἂν με την Μικρασιατική Εκστρατεία,αλλά με την υγεία,σπουδές,και πρόοδο του μικρασιατικής καταγωγής συγγραφέα στις ΗΠΑ,των οποίων απέκτησε την υπηκοότητα,σύν κάποια συγκεχυμένα άλλα θέματα.
    Οπότε,είμαι επιφυλακτικός γενικώς και με το βιβλίο που αναφέρεις,το οποίο πάντως είναι μεταγενέστερο.

  7. Οι κατεξοχήν υπεύθυνοι στρατιωτική και πολιτική ηγεσία, δηλαδή ο Βενιζέλος και ο Παρασκευόπουλος δεν αναφέρουν κάτι στα κείμενα της περιόδου Μάιου – Ιουλίου 1920. Ο Βενιζέλος μιλάει για τις εκλογές, και την ανάγκη αποστρατεύσεων, και οι δυο σχεδιάζουν μεγάλες επιχειρήσεις για μετά τον Μάρτη του 1921. Είναι ξεκάθαρο ότι ο στρατός θα πρέπει να κάνει παύση για να προωθήσει την επιμελητεία και η μάχη του Τσεντιζ/Γκεντιζ Χαν έδειξε τον κίνδυνο από την υπερβολική προώθηση μονάδων. Περαιτέρω ο Βενιζέλος ήθελε να σιγουρεύσει την αγγλική συμμετοχή.

    Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι με το που αρχίζουν οι βροχές το οδικό δίκτυο έπαυε να μπορεί να σηκώσει μεγάλες επιχειρήσεις. Υπάρχει λόγος που και οι δυο πλευρές απέφευγαν μεγάλου μεγέθους επιχειρήσεις μεταξύ Σεπτέμβρη και Μάρτη (που είναι και ένας από τους βασικούς λόγους για την μακροχρόνια διάρκεια του πολέμου) https://drive.google.com/file/d/1SeX4Tzyvq1kymNaQkc_h9n5QRMAg0sCA/view.

    Οι δυο εξαιρέσεις είναι η Επιθετική Αναγνώριση Δεκέμβριου 1920/Ιανουάριου 1921 και η εκστρατεία του Καραμπεκιρ κατά της Αρμένιας μεταξύ Αύγουστο – Δεκέμβριο 1920. Και στις δυο περιπτώσεις οι δυο πλευρές παράταξαν 10000-20000 άνδρες μέγιστο η καθεμιά και έδρασαν πάνω στην βάση σιδηροδρομικών αξόνων.

  8. Ανώνυμος says:

    Κύριε Τραυλέ, πάλι μας δίνετε πολύτιμες ιστορικές πληροφορίες και σάς ευχαριστούμε! Και, φυσικά, μας δίνετε και το ερέθισμα για απορίες:

    Σε ποιες πηγές αναφέρεται ότι Βενιζέλος και Παρασκευόπουλος «σχεδιάζουν μεγάλες επιχειρήσεις για μετά τον Μάρτη του 1921» και ποιες περιοχές είχαν στόχο να καταλάβουν με αυτές; Επίσης, οι επιχειρήσεις αυτές θα γίνονταν ΜΟΝΟ με προϋπόθεση την βρετανική συνδρομή ή και μονομερώς, αν αυτό δε συνέβαινε; Ή, αν δε δινόταν βοήθεια των Βρετανών, θα γινόταν πράξη η αποστράτευση, όπως είχε γράψει ο Βενιζέλος στον Λόυδ Τζωρτζ στο απόρρητο τηλεγράφημα της 22ας Σεπτεμβρίου / 5ης Οκτωβρίου 1920; Γενικά, τι επιτυχία είχαν οι συνομιλίες και οι προσπάθειές του να σιγουρεύσει την αγγλική συμμετοχή στις εν λόγω επιχειρήσεις μέχρι και τη διεξαγωγή των εκλογών;

    Τέλος, υπάρχει κάποια σχετική ανάρτηση στο παρόν ιστολόγιο σχετικά με τη μάχη του Τσεντίζ Χαν, που μάλλον είναι άγνωστη στο ευρύ κοινό;

    Ευχαριστώ εκ των προτέρων και ζητώ συγγνώμη για τον καταιγισμό ερωτημάτων!!!

  9. Καλημέρα. Οι σχεδιασμοί Βενιζέλου – Παρασκευοπούλου αναφέρονται επιγραμματικά στην Επιτομή Ιστορία της ΔΙΣ, φρονώ με μεγαλύτερη ανάπτυξη στους τόμους για τις Επιχειρήσεις Φιλαδελφείας –Ουσακ – Προύσας και τον Τόμο για Δεκέμβριο 1920-Μαρτίο 1921, και υπάρχουν αναφορές στα κείμενα του Βενιζέλου που συλλέγονται από τον Στέφανο Ι. Στέφανου. Έχει αναφερθεί και ο κύριος Ταξίαρχος Λουμίωτης σε αυτή την ανάρτηση του https://belisarius21.wordpress.com/2019/01/21/%ce%ba%cf%8d%cf%81%ce%b9%ce%b5%cf%82-%ce%b1%ce%b9%cf%84%ce%af%ce%b5%cf%82-%cf%84%ce%b7%cf%82-%ce%b1%cf%80%ce%bf%cf%84%cf%85%cf%87%ce%af%ce%b1%cf%82-%cf%84%cf%89%ce%bd-%ce%b5%cf%80%ce%b9%ce%b8%ce%b5-2/

    Άμα ψάξετε στο ηλεκτρονικό αρχείο του Ιδρύματος Βενιζέλου (Εδώ http://www.venizelosarchives.gr/index.asp) μπορείτε να βρείτε κάποια από τα αρχικά τεκμήρια.
    Ο καθηγητής Διονύσιος Τσιριγώτης στο βιβλίο του «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΤΗ ΜΙΚΡΑ ΑΣΙΑ 1919-1922» αναφέρετε εκτενέστατα στο θέμα και παραθέτει περισσότερες πήγες.
    Ο Παρασκευόπουλος ήθελε εκστρατεία κατά της Αγκύρας και Ικονίου άμεσα το θέρος του 1920 αλλά ο Βενιζέλος διέταξε να δοθεί προτεραιότητα στην κατάληψη της Ανατολικής Θράκης. Προσωπικά θεωρώ ότι εκεί έχασε την εύκαιρα του να επιβάλλει την θέληση του στον Κεμαλ. Αλλά υπάρχουν και λόγοι που συνηγορούσαν υπερ της απόφασης του (φόβος συνεργασίας ΙΜΡΟ και Τζαφερ Ταγγιαρ που είχε στα χαρτιά 10-20000 άνδρες). Είναι άλυτο θέμα. Με το πέρας των θερινών επιχειρήσεων ο Βενιζέλος και ο Παρασκευόπουλος μιλάγανε για μεγάλες επιχειρήσεις μετά τις εκλογές, την περίοδο Μάρτιου – Απρίλιου 1921, ξανά κατά Αγκύρας, και ίσως Ικονίου (τα ιδιά είπε και ο Γουβέλης και ο Δουσμάνης). Υποστήριζε σε τηλεγράφημα ότι ο Στρατάρχης Ουίλσον είχε διαταχθεί να συντονιστεί για Βρετανική συμμετοχή στις επιχειρήσεις Μάρτιου – Απρίλιου 1921.

    Ο Τσιριγώτης και μερικοί από τους σχολιαστές σε αυτό το ιστολόγιο , πιστεύουν ότι η υπόσχεση ήταν σοβαρή. Εγώ διαφωνώ διότι δεν αναφέρεται κάτι ούτε στα απομνημονεύματα του Τσώρτσιλ ούτε του Ουίλσον (και τα δυο είναι διαθέσιμα στο διαδίκτυο στο archive.org). Ο Τζωρτζ μπορεί να είπε κάτι στον Βενιζέλο, αλλά δεν έχουμε ίχνη ότι η Βρετανική κυβέρνηση είχες αποφασίσει για κλιμάκωση της επέμβασης της. Το πιο πιθανό ο συντονισμός να αφορούσε την αντικατάστασή της ελληνικής 11ης Μεραρχίας στον τομέα Νικομήδειας, από Βρετανικές δυνάμεις. Μονός τρόπος να δούμε την αλήθεια είναι να πάει κάποιος Λονδίνο και να δει τα αρχεία των πεπραγμένων των συναντήσεων της κυβερνήτης είτε του Αυτοκρατορικού Συμβουλίου Άμυνας. Γενικώς η έλλειψη ενδιαφέροντος από επαγγελματίες ιστορικούς (που έχουν την δυνατότητα να βρούνε χρήματα για ερευνά) για την μικροαστική εκστρατεία έχει επιτρέψει την συνεχή επανάληψη ισχυρισμών πρωταγωνιστών χωρίς ποτέ να ελεγχθούν στα αρχεία (π.χ η υποτιθέμενη προσφορά της Σοβιετικής Ένωσης για διαμεσολάβηση. Πήγε ποτέ κάνεις στα ανοιγμένα Σοβιετικά Αρχεία να ψάξει να βρει αν πράγματι στάλθηκε τέτοια αποστολή?)

    Ο Βενιζέλος δεν θα έκανε πλήρη αποστράτευση κατά την γνώμη μου αν κέρδιζε της εκλογές. Δεν υπήρχε λόγος. Τα τεκμήρια που έχουμε άμεσα πριν τις εκλογές και άμεσα μετρά, για μένα τουλάχιστον υποδεικνύουν ότι της εκλογές της έκανε για να μπορέσεις να ρισκάρει πλήρη επιστράτευση. Οπότε ούτε ο Τζωρτζ, ούτε ο ίδιος νομίζω μίλαγαν σοβαρά για ελληνική απόσυρση και αποστράτευση. Δεν υπήρχε λόγος. Πέρα από το Τζεντιζ/Γκεντιζ Χαν, ο ελληνικός στρατός είχε εύκολη εκστρατεία το 1920. Την περίοδο μέχρι Αυγούστου 1920, οι Κεμαλικές δυνάμεις αντιμετώπιζαν πολλαπλά μέτωπα. Μόνο προς το τέλος του θέρους τα πράγματα αρχίζαν να ξεκαθαρίζουν με την πτώση Του Νταματ Φεριτ Πασα, και το τέλος της περιόδου άμεσης αντιπαράθεσης Αγκύρας – Κωνσταντινούπολης.

    Για την ιδιά της μάχη, υπάρχουν τα κλασσικά άρθρα σε περιοδικά ευρείας κυκλοφορίας (ΣΙ, ΠκαιΙ κτλ). Η συμμετοχή του Πλαστήρα όμως έχει λίγο πολύ οδηγήσει σε απλοϊκές ιστορίες νίκης χάρις στον Πλαστήρα. Ο Ελληνικός στρατός νίκησε, με την έννοια ότι απέφυγαν οι μονάδες καταστροφή. Αλλά ουσιαστικά είχαμε αναγκαστική υποχώρηση, παράδοση εδάφους, και παραλίγο κύκλωση δυο συνταγμάτων, σε εποχές που ο Ελληνικός στρατός διοικούνταν από Βενιζέλικους αξιωματικούς, και ο Τουρκικός στρατός ήταν στα σπάργανα. Ήταν μια σοβαρή δοκιμασία που δυστυχώς δεν έδωσε τα απαραίτητα διδάγματα.
    Μπορείτε να διαβάσετε το λήμμα στην Μεγάλη Στρατιωτική και Ναυτική Εγκυκλοπαίδεια, θα σας δώσει μια καλή ιδέα https://anemi.lib.uoc.gr/metadata/e/3/e/metadata-01-0001601.tkl, είναι στον 6ο τόμο.

  10. Ανώνυμος says:

    Αξιότιμε Κύριε Τραυλέ,
    Είναι ρεαλιστικό ένας ιδιώτης που ασχολείται ερασιτεχνικά να έχει πρόσβαση στα αρχεία της Βρετανικής Κυβερνήσεως και του Συμβουλίου Αμύνης;
    Ευχαριστώ πολύ

  11. Καλησπέρα σας

    Το υλικό είναι διαθέσιμο. Απλά κοστίζει μερικές φορές. Τώρα είδα ότι τα conclusions του κυβερνητικού συμβουλίου Ιουνίου 1920 ειναι τζάμπα. Για να δούμε

    https://discovery.nationalarchives.gov.uk/details/r/C695

    https://reviews.history.ac.uk/review/828

    https://discovery.nationalarchives.gov.uk/results/r?_aq=Venizelos&_cr=CAB%2023%7CCAB%2024%7CCAB%2065%7CCAB%2066%7CCAB%2067%7CCAB%2068%7CCAB%20128%7CCAB%20129%7CCAB%20181%7CCAB%20195&_sd=1920&_ed=1920&_hb=tna&_st=adv&_rettl=Cabinet%20Papers%20website

  12. Στα γρήγορα κατέβασα τα συμπεράσματα των υπουργικών συμβουλίων 18 Ιουνίου 1920 και 12 Οκτωμβριου 1920 από τα Βρετανικά Αρχεία. Με βάση την αναζήτηση αυτά ασχολούνταν με τα ελληνοτουρκικά.
    Στο πρώτο πάρθηκε η απόφαση να ζητήσουν από τον Βενιζέλο το δανεισμό μιας μεραρχίας για έλεγχο της Νικομηδειας. Στο δεύτερο συζήτησαν την απειλή Βενιζέλου για αποστρατευση . Αν το διαβάσετε θα δείτε ότι δεν την πήραν ιδιαίτερα σοβαρά και άφησαν στον Ουίλσον, εχθρικό προς Ελλάδα, να αποφανθεί περί του τι μπορούσε να πετύχει η Ελλάδα.
    Αν πάρουμε υπόψη ότι κατά Λελεγουιν – Σμιθ οι Βρετανοί είχαν καλύτερη πληροφόρηση από τον Βενιζέλο για την πραγματική δυναμική της αντιπολίτευσης ( ή δεχτείς την θεωρία της Διδος Σωτηρίου ότι υπεσκαψαν τον Βενιζέλο προεκλογικά) τότε τον θεωρούσαν καμμενο χαρτί μετά το θέρος του 1920.

  13. Κ/Δ ΚΒ says:

    Ο Σβολόπουλος αναλύει τι ειπώθηκε στο βρετανικό Υπουργικό Συμβούλιο στις 12 Οκτωβρίου και σημειώνει ότι ο Βενιζέλος απάντησε αυθημερόν στα ερωτήματα του Ουίλσων. Από εκεί και πέρα το θέμα δεν φαίνεται να απασχόλησε εκ νέου το Υπουργικό Συμβούλιο. Ο Σβολόπουλος παραθέτει μόνο μία εκτίμηση Βρετανού στρατιωτικού παράγοντα από την Σμύρνη που θεωρούσε ότι η απάντηση του πρωθυπουργού θα ήταν θετική. Πάντως από δική μου έρευνα έχω βρει ενδείξεις ότι τουλάχιστον στο θέμα του Πόντου η απάντηση θα ήταν αρνητική.

  14. Bob Batons says:

    Θα ήθελα να ρωτήσω τους συντάκτες την άποψη τους για την απόφαση κατάληψης της Άγκυρας. Κρίνεται ως ορθή;

  15. Αυτή είναι μία ερώτηση που δεν είναι η ώρα της να απαντηθεί. Καθώς θα προχωρά η έρευνα, θα δοθεί αναλυτική και τεκμηριωμένη απάντηση σε αυτό.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s